Beschutte werkplek of leerwerkplek?

Op de arbeidsmarkt zijn naast reguliere arbeidsplaatsen en functies ook een aantal bijzondere werkplekken ontstaan. Deze werkplekken wijken in doel en uitvoering iets af van de reguliere werkplekken. Voorbeelden hiervan zijn de leerwerkplekken en beschutte werkplekken.  Omdat deze twee verschillende werkplekken regelmatig in het nieuws en op de arbeidsmarkt worden genoemd is het belangrijk om het verschil tussen deze twee werkplekken helder voor ogen te krijgen. Onderstaande alinea’s maken het een en ander duidelijk over het verschil tussen een leerwerkplek en een beschutte werkplek.

Leerwerkplek

Op een leerwerkplek staat naast het uitvoeren van werkzaamheden het leerproces van de werknemer of kandidaat centraal. Het doel van een leerwerkplek is het kennisniveau en de vaardigheden van de werknemer te ontwikkelen zodat zijn of haar waarde op de arbeidsmarkt wordt vergroot.  Meestal is er sprake van een werken en leren. In deze trajecten leert de werknemer op school de theorie van de opleiding en past hij of zij dit op de leerwerkplek toe in de praktijk. Op die manier onstaat een ideale combinatie tussen werken en leren.

Op een leerwerkplek werken en leren vaak jongeren in bijvoorbeeld een BBL traject. Zij werken bijvoorbeeld 4 dagen en gaan 1 of een halve dag naar school. Ook werkzoekenden in omscholingstrajecten kunnen gaan werken en leren om nieuwe competenties en vaardigheden te ontwikkelen. Werknemers op een leerwerkplek krijgen meestal gewoon loon maar vallen dan vaak wel onderin de loonschaal. Dit komt omdat mensen op een leerwerkplek meestal geen of weinig ervaring hebben en ook geen of weinig relevante opleidingen hebben gevolgd of afgerond.

Belangrijk is dat de persoon op een leerwerkplek wel fysiek en mentaal in staat is om de werkzaamheden naar behoren uit te voeren in de praktijk. Er is behalve het gebrek aan kkennis en ervaring geen belemmering om het werk in de desbetreffende beroepsgroep uit te voeren.

Beschutte werkplek

Bij beschut werk is er echter wel sprake van complicaties of ern handicap op fysiek of mentaal gebied. Deze handicap is van dusdanige aard dat de persoon ernstig wordt gehinderd om zijn of haar werk op een reguliere werkplek uit te voeren. Men moet dus aangepast werk doen in een aangepaste werkomgeving.  Deze werkomgeving noemt men ook wel een beschutte werkplek. Het zijn werkplekken waar extra aandacht en begeleiding wordt gegeven aan de arbeidskracht.

De arbeidskrachten op een beschutte werkplek krijgen meestal een uitkering met eventueel een aanvulling om bijvoorbeeld reiskosten te dekken. Iemand op een beschutte werkplek heeft een indicatie.  Het UWV bepaald wie voor beschut werk op een beschutte werkplek in aanmerking komt. Daarvoor krijgt het UWV kandidaten aangeleverd van de gemeente. De gemeente heeft contact met bedrijven in haar regio om te kijken en bespreken of deze bedrijven een beschutte werkplek beschikbaar hebben.

Beschutte werkplek

Beschutte werkplekken zijn in feite werkplekken die gecreëerd zijn ter vervanging van sociale werkvoorziening.  Het aantal sociale werkplaatsen in Nederland zal steeds verder afnemen. Deze sociale werkplaatsen behoren tot de sociale werkvoorziening en hebben altijd tot doel gehad om mensen met een arbeidshandicap de mogelijkheid te bieden om werk te verrichten in de maatschappij.

Dit doel is natuurlijk uitstekend maar sociale werkplaatsen kosten veel geld. Ook was er bij een aantal sociale werkplaatsen sprake van oneerlijke concurrentie ten opzichte van reguliere bedrijven waar vergelijkbare producten werden geproduceerd en de werkgever de werknemers wel een marktconform salaris moest bieden. Uiteindelijk werd besloten om de sociale werkplaatsen stapsgewijs te sluiten. Dan komt men natuurlijk voor de vraag te staan wat men met al die welwillende werknemers met een arbeidshandicap moet doen. Daarvoor zijn de zogenaamde beschutte werkplekken bedacht.

Beschutte werkplek

Een beschutte werkplek is een arbeidsplaats die beschut is in de zin van beschermd en veilig. In het verleden werden complete gebouwen of grote delen van een gebouw omgebouwd tot sociale werkplaatsen, een beschutte werkplek kan echter ook een enkele werkplek zijn in een organisatie.  Dit houdt in dat bedrijven maar ook overheidsinstanties een beschutte werkplek beschikbaar kunnen stellen aan iemand die daarvoor in aanmerking komt.

Aan een beschutte werkplek worden wel eisen gesteld.  Zo moet een werknemer op deze werkplek vaak extra begeleiding kunnen krijgen. Er moet ook rekening worden gehouden met de beperking(en) van de persoon. Indien nodig moeten daarvoor speciale voorzieningen worden aangeboden.  Verder houdt men vaak rekening met het feit dat de werkdruk niet te hoog mag zijn zodat stress en andere complicaties kunnen worden voorkomen.

Voor wie is een beschutte werkplek?

De gemeente voert de regie op het gebied van beschutte werkplekken. Daarover houdt de gemeente contact met het bedrijfsleven in de gemeente. De gemeente selecteert ook de mensen die mogelijk voor een sociale werplek in aanmerking kunnen komen. De gemeente maakt echter niet de definitieve beslissing in dit proces. Dat doet het UWV. Het UWV krijgt van de gemeente de mogelijke kandidaten voor een beschutte werkplek doorgestuurd.  Het UWV beoordeelt deze aanvragen en wijs deze toe of af.