Duurzaam bouwen

Duurzaam bouwen is het geheel van ontwerpactiviteiten en bouwactiviteiten waarbij men gericht is op de ontwikkeling en bouw van een duurzaam bouwwerk en gebruik maakt een duurzaam bouwproces waarbij energie en materiaal zo milieuvriendelijk mogelijk worden gebruikt. Duurzaam bouwen is de toekomst want duurzaam bouwen is bouwen met het oog op de toekomst. Dat houdt in dat men met duurzaam bouwen rekening houdt met het klimaat, het milieu en de herkomst van grondstoffen en materialen. Dit zorgt er voor dat duurzaam bouwen een veelomvattend begrip is dat start met een duurzaam ontwerp en eindigt met een sloop van het gebouw en het hergebruik van de bouwmaterialen.

Aandachtspunten voor duurzaam bouwen
Duurzaam bouwen wordt gestimuleerd vanuit de overheid. De Nederlandse rijksoverheid heeft een aantal kaders genoemd waaraan men zich moet houden bij duurzaam bouwen. Deze kaders zijn als volgt:

  • Bij de bouw moet men gebruik maken van duurzame materialen. De materiaalkeuze moet de gezondheid van de bouwers, bewoners en gebruikers niet benadelen. Ook moet de materiaalkeuze milieuverantwoord zijn dir houdt in dat er materialen moeten worden gebruikt die niet op kunnen raken. Idealiter moet in duurzaam bouwen gebruik worden gemaakt van herbruikbare materialen.
  • Een duurzaam gebouw moet een gezond binnenmilieu hebben. Daarom moet een duurzaam gebouw beschikken over een goede ventilatie en moeten vochtproblemen en schimmel worden voorkomen. Ook de ophoping van schadelijke stoffen moet worden voorkomen.
  • Er moet verantwoord worden omgegaan met water. Het gebruik van water moet zoveel mogelijk worden bespaard.
  • Het gebouw moet niet zorgen voor vervuiling zoals CO2 uitstoot.
  • Het gebouw mag geen hinder opleveren in de vorm van geluidsoverlast, lichtoverlast en de emissie van schadelijke stoffen.
  • Het duurzame gebouw moet ook goed gesloopt kunnen worden zodat de materialen hergebruikt kunnen worden.

Keurmerken voor duurzaam bouwen
Duurzaam bouwen is een heel breed begrip waaraan bouwbedrijven op een verschillende manier invulling kunnen geven zolang de kaders maar gehanteerd worden. Er is echter toch een bepaalde mate van uniformiteit nodig en duidelijkheid met betrekking tot de term duurzaam bouwen. Daarom zijn er in Nederland keurmerken en certificaten ontwikkeld voor de bouwsector. Voorbeelden van deze certificaten en keurmerken zijn de BREEAM, LEED en GPR.

Duurzaam bouwen in ontwikkeling
Duurzaam bouwen zal niet altijd hetzelfde zijn. Door nieuwe innovaties en technische ontwikkelingen kan men steeds duurzamer produceren en duurzamer wonen. Denk hierbij aan systemen waarmee men zelf energie kan opwekken zoals zonnepanelen, warmte pompen, hybride warmtepompen, warmte en koudeopslag, pelletkachels en pelletketels. Deze technologische ontwikkelingen gaan gepaard met de energietransitie. De energietransitie houdt nauw verband met duurzaam bouwen en het duurzaam gebruiken van een woning. Door gebouwen zelfstandig energie op te laten wekken kunnen gebouwen energieneutraal, klimaatneutraal en uiteindelijk ook CO2 neutraal worden.

Passiefhuis, nulwoning en een tiny house
Er zijn nogal wat ontwikkelingen op het gebied van duurzaam bouwen. Zo wordt de term passiefhuis steeds vaker ingevoerd in de bouw. Een passiefhuis is een huis dat voor een groot deel van het jaar niet actief hoeft te worden voorzien van energie van buitenaf. Een nulwoning is een woning die op jaarbasis precies neutraal is op het gebied van CO2 emissie. Daarom wordt een nulwoning ook wel een energieneutrale woning, CO2-neutrale woning of balanswoning genoemd. Dit soort woningen worden steeds vaker gebouwd. Ook een tiny house doet in Nederland haar intrede. Dit zijn kleine compacte woningen die volledig zelfvoorzienend zijn. Momenteel is er echter nog geen wetgeving die er voor zorgt dat een tyny house permanent bewoond mag worden. Een passiefhuis of een nulwoning mogen echter wel permanent bewoond worden.

Wat is een tiny house?

Een tiny house is een compact en klein huis dan geschikt is voor een minimalistische en milieuvriendelijke levensstijl. Een tiny house staat daarmee haaks op consumentisme en kapitalisme. Het principe van ‘tiny house’ is echter ontstaan in een land waar consumentisme en kapitalisme juist door veel mensen worden nagestreefd, namelijk in Amerika. Geheel tegen de heersende opvattingen over het verdienen van veel geld en het wonen in een groot huis met een grote auto is in Amerika de “Tiny House movement” ontstaan. Het concept waarop een tiny house is gebaseerd is niet expliciet beschreven. In plaats daarvan gaat het meer om een manier van leven of een filosofie.

Tiny house is een klein huis
Letterlijk betekent een tiny house niet meer dan een klein huis. Een tiny house is dan ook echt klein. Zo heeft een tiny house een woonoppervlak van maximaal 50 vierkante meter. Het is echter geen caravan maar echt een huis dat op een innovatieve manier is gebouwd. Een tiny huis heb je in verschillende soorten het meest ideale concept is een zelfvoorzienend huisje dat klimaatneutraal en CO2 neutraal is. Men kan hierbij de principes van een nulwoning en een passiefhuis in gedachten nemen.

Een tiny house wordt meestal gebouwd van natuurlijke materialen of materialen die op een ecologisch verantwoorde wijze zijn verkregen. Hierbij kan men denken aan hout, riet en kurk. Hoewel een tiny house klein is wordt er wel zorg besteed aan de architectuur en vormgeving. Misschien is de vormgeving juist extra belangrijk want door alles praktisch in te delen kan veel ruimte worden bespaard. Een tiny huis is niet alleen bedoelt om in te slapen het is een huis waar men daadwerkelijk in leeft.

Tiny house, natuur en milieu
Een tiny house wordt zo gemaakt en zo bewoond dat de mens een zo klein mogelijke belasting vormt voor haar omgeving. Dat houdt in dat een tiny house meestal in een natuurlijke omgeving wordt geplaatst. Omdat een tiny house over het algemeen niet uit steen en andere zware materialen bestaat hoeft men ook geen zware fundering aan te brengen. Een tiny house kan op palen staan maar ook op wielen of trailers zodat de kleine woning makkelijk verplaatst kan worden. Op die manier kan men ook flexibele en onafhankelijk wonen.

Voordelen en nadelen van een tiny house
Een tiny house is klein maar kost daarom ook weinig. Omdat deze kleine huizen idealiter zelfvoorzienend zijn wordt ook op de vaste lasten bespaard. Het wonen in een tiny house is daardoor financieel aantrekkelijk. Ook voor je eigen gevoel kan het wonen in een dergelijke compacte en klimaatneutrale woning interessant zijn. Een tiny house dwingt je echter wel om keuzes te maken. Je kunt niet heel veel materiaal opslaan in een tiny house. De opbergruimte is in deze huisjes veel te gering. Ook met betrekking tot kleding, schoenen, borden, bestek, gereedschappen en materialen die je dagelijks nodig hebt zal je keuzes moeten maken. Wanneer je in je eentje in een tiny house woont is dat op zich wel te regelen maar wanneer je met meerdere mensen in een tiny house woont moet je goede afspraken maken.

Zelfvoorzienend en energieneutraal

Een tiny house is meestal zelfvoorzienend of grotendeels zelfvoorzienend. Dat moet ook wel want een tiny house is meestal niet aangesloten op het aardgasnet. Daarnaast is een tiny house vaak ook niet aangesloten op waterleidingen en het elektriciteitsnet. Dat vereist een grote mate van creativiteit en technisch inzicht van de bewoner. Er kunnen verschillende technische voorzieningen worden aangebracht om het tinyhouse energieneutraal te maken. Daarbij zijn zonnepanelen en zonnekegels een oplossing. Ook warmtepompen zijn een mogelijke oplossing. Soms wordt ook gebruik gemaakt van pelletkachels en pelletketels om het tiny house te verwarmen. Voor de afvoer van het rioolwater moet men ook aparte voorzieningen treffen.

Tiny house in Nederland
In Nederland is het concept Tiny House nog niet goed ingeburgerd. Het is een nieuwe manier van wonen waarop de wet- en regelgeving nog niet is aanpast. Zo zijn tiny houses in Nederland nog niet wettelijk erkend. In plaats daarvan worden deze kleine huisjes als recreatiewoningen beschouwd en dat zorgt er voor dat men een tiny house in Nederland niet een heel jaar mag bewonen. Toch kan ook de Nederlandse overheid de innovatie niet tegen gaan. U
iteindelijk zal ook de overheid goed moeten nadenken over wetten en regels voor tiny houses. De ontwikkeling van deze woningen loopt namelijk parallel met de innovaties die plaatsvinden in het kader van duurzaam, CO2 neutraal en klimaatneutraal wonen. Innovaties die worden toegepast in een nulwoning en passiefhuis worden ook dikwijls op kleine schaal toegepast in een tiny house. Daarom zullen er ook meer regels moeten ontwikkeld waardoor het bouwen en wonen in een tiny house toch mogelijk is in Nederland.

Wat is een microwoning?

Een microwoning is een mini-woning in de vorm van een klein appartement dat voorzien is van een eigen badkamer en keukenblok en een totale oppervlakte heeft van tussen de3 20 en 50 vierkante meter. Een microwoning heeft meestal een inrichting en indelen waarover goed is nagedacht. De beperkte oppervlakte zorgt er voor dat men de indeling van de microwoning zo heeft vormgegeven dat het optimale rendement uit de ruimte kan worden gehaald. De meeste microwoningen worden gebouwd en bewoond in grote steden. Zo zijn er bijvoorbeeld vijfhonderd micro-appartementen in Change gebouwd in maart 2017. Er zijn echter ook verschillende andere drukke verstedelijkte gebieden waarin appartementencomplexen worden gebouwd met microwoningen.

Waarom een microwoning?
Een microwoning is niet voor iedereen een ideale manier van wonen. Voor grote gezinnen is een microwoning niet geschikt. Ook voor oudere mensen is een microwoning over het algemeen geen juiste keuze. Voor wie is een microwoning dan wel geschikt? De doelgroep voor microwoningen zijn over het algemeen jongeren die flexibel werken, studeren en een grote mate van zelfredzaamheid hebben.

Microwoningen worden over het algemeen bewoond door mensen die net zijn afgestudeerd en nog alleenstaand of vrijgezel zijn. Huisdieren zoals honden en katten zijn meestal niet geschikt voor microwoningen. De meeste bewoners van microwoningen gebruiken de woning puur om te slapen en verblijven verder maar korte tijd in de woning. De overige tijd zijn ze aan het werk, studeren ze of ondernemen ze andere sociale activiteiten. Omdat een microwoning zo weinig vloeroppervlak heeft zijn deze woningen over het algemeen prijstechnisch aantrekkelijk. De huur voor een microwoning is dikwijls veel lager dan de huur van reguliere grotere appartementen. Jongeren die nog starten op de arbeidsmarkt in grote steden vinden microwoningen vaak een interessante oplossing om toch op jezelf te wonen en niet te veel geld kwijt te zijn aan huur. Dan houdt je ook geld over voor andere dingen.

Voorzieningen in microwoningen
Microwoningen zijn er in verschillende soorten. Sommige microwoningen worden in de vorm van een community gebouwd. Dat houdt in dat de bewoners van de microwoning ook een bepaalde samenwerking of onderlinge band hebben met elkaar. Denk hierbij aan ambitieuze jongeren die een startup hebben en gezamenlijk bij elkaar in microwoningen wonen. De meeste bewoners van microwoningen willen graag gebruik maken van supersnel internet. Deze voorziening wordt daarom in de meeste microwoningen aangebracht. Verder heeft een microwoning een eigen toegang en is deze voorzien van een eigen keukenblok en badkamer. Dat houdt in dat de microwoning in feite een complete woning is alleen dan heel klein. Sommige appartementencomplexen die bestaan uit microwoningen hebben allemaal mogelijkheden om bepaalde voorzieningen te huren zoals een televisie, stofzuiger of magnetron. Het huren van deze huishoudelijke apparaten zorgt er voor dat de bewoner dit niet zelf hoeft aan te schaffen en het ook niet hoeft te verhuizen als hij of zij de microwoning weer verlaat.

Voorzieningen rondom de microwoning
Het gaat niet alleen om de voorzieningen in de microwoning, de voorzieningen rondom de microwoning zijn minimaal zo belangrijk. Microwoningen zijn klein en daardoor meestal niet geschikt om feesten te houden of met grote groepen vrienden bij elkaar te zitten. Daarvoor is er over het algemeen ook veel te weinig meubilair in een microwoning. Om die reden zijn er rondom de microwoning vaak extra voorzieningen aangebracht. Vooral in appartementencomplexen die in een community-vorm zijn gebouwd. Men kan daarbij denken aan een inpandig restaurant of een grote studeerruimte. Ook een mediazaal of speciale wasruimte is mogelijk. Uiteraard is er meestal ook een stalling in of onder het pand waarin de fietsen en scooters van de bewoners van een miniwoning of microwoning kunnen worden ondergebracht. Daarnaast zijn microwoningen meestal gebouwd in gedeelten van steden met voorzieningen in de buurt. Hierbij kan je denken aan hogescholen, universiteiten en andere opleidingsinstituten. Ook winkelcentra en uitgaansgelegenheden zijn meestal in de buurt van microwoningen te vinden.

Microwoning en uitzendbureaus
In sommige microwoningcomplexen zijn ook uitzendbureaus ondergebracht. Deze uitzendbureaus zijn dan dicht in de buurt van jonge arbeidskrachten en kunnen daardoor goed ondersteuning bieden bij het vinden van passend werk. In plaats van bedrijven zoeken deze uitzendbureaus juist het personeel van de toekomst op namelijk ambitieuze jongeren die over het algemeen hoog zijn opgeleid. Echter maakt niet iedereen die in een microwoning woont gebruik van een uitzendorganisatie. Er wonen ook zzp’ers of jongeren die een baan hebben bij een startup of andere organisatie.

Hoe lang woon je in een microwoning?
Een microwoning is eigenlijk ongeschikt voor permanente bewoning. Men kan wel heel minimalistisch gaan leven en het lang volhouden in een microwoning maar toch zal men op de duur in de meeste gevallen gaan samenwonen en eventueel een gezin stichten. In dat geval wordt meestal afscheid genomen van de microwoning. Ook wanneer men werk vind op een andere locatie neemt men afscheid van de microwoning. Voor veel mensen is een microwoning daarom een tijdelijke gunstige oplossing. Vanwege het ruimte gebrek in grote steden zullen er in de toekomst waarschijnlijk alleen maar meer projecten komen voor de bouw van microwoningen.

Microwoningen populair in 2018

Microwoningen zijn kleine woningen in de vorm van appartementen die een oppervlakte hebben van 20 tot 50 vierkante meter. De kleine woningen zijn vooral in trek bij studenten, afgestudeerden en starters op de woningmarkt. Microwoningen worden populairder omdat het aantal grote gezinnen afneemt in Nederland. Volgens Bart Dopper van Stec Groep worden de moderne nieuwbouwwoningen ook steeds kleiner. De Stec Groep is een vastgoedonderzoeksbureau dat voor de overheid onderzoek heeft gedaan naar klein wonen.

Kleiner wonen
Uit dit onderzoek komt naar voren dat nieuwbouwwoningen steeds kleiner zijn geworden. Niet alleen de steeds kleinere gezinnen zouden een rol spelen bij het kleiner wonen maar ook de ontwikkeling dat steeds meer mensen in de stad willen wonen speelt een rol. Dat zorgt er voor dat er meer woningen worden gebouwd in de stad maar in de stad is over het algemeen weinig woonruimte. Daarom worden wooneenheden kleiner waardoor meerdere woningen op een bepaald stuk grond kunnen worden gebouwd. Denk hierbij aan grote flats die voorzien zijn van appartementen. Hoe meer kleine appartementen worden gebouwd hoe meer woonruimten op een beperkt stuk grond kunnen worden gebouwd. Daardoor zijn microwoningen een ideale oplossing voor de oververhitte woningmarkt in de grote steden.

Flexibilisering op de arbeidsmarkt

Uit het onderzoek komt ook naar voren dat de flexibilisering van de arbeidsmarkt ook een rol speelt bij de woningkeuze. Werknemers wisselen steeds vaker van werkgever en zullen daardoor ook vaker moeten verhuizen indien het nieuwe werk op een andere locatie wordt uitgevoerd.

Ook het aantal zzp’ers dat actief is in Nederland maakt duidelijk dat er sprake is van flexibilisering op de arbeidsmarkt. Er zijn in Nederland inmiddels ongeveer een miljoen zelfstandigen zonder personeel werkzaam. Dikwijls voeren die verschillende opdrachten uit voor opdrachtgevers op diverse locaties door heel Nederland. Van deze groep woont ook een deel flexibel. Dat houdt in dat ze regelmatig gaan verhuizen. Iemand die regelmatig van plan is om te verhuizen zal niet veel willen investeren in een woning en zal over het algemeen ook niet veel meubels of andere objecten hebben voor de woninginrichting. Hoe kleiner de inboedel hoe flexibeler men is met verhuizen.

Men woont langer alleen
Een andere opvallende ontwikkeling is dat men langer alleen blijft wonen. In grote steden waar de woningmarkt onder druk staat blijven mensen langer alleen wonen. Hierbij kun je denken aan studenten die liever wat langer gebruik maken van een kleine studentenwoning totdat ze een baan en/of partner hebben gevonden. De omgevingscomponenten zijn echter wel van belang aldus Bart Dopper van de Stec Group. Daarom willen de mensen die in een microwoning wonen wel faciliteiten in de buurt van hun woning hebben.

Microwoning of tiny house
Een microwoning is niet hetzelfde als een zogenaamd tiny house. Een microwoning is over het algemeen in een verstedelijkt gebied gebouwd en een tiny house staat over het algemeen buiten de stad. Mensen met een tiny house leven vaak minimalistisch en hebben een grote hang naar duurzaamheid. Dit houdt in dat ze van hun tiny house een passiefhuis hebben gemaakt of een nulwoning.
Een passiefhuis is een huis die niet actief hoeft te worden voorzien van externe energiebronnen uit fossiele brandstoffen. Een nulwoning is een woning waarvan het energieverbruik en de energieopbrengst er voor zorgen dat de woning CO2 neutraal is of klimaatneutraal. Dat houdt in dat een nulwoning of passiefhuis geen belasting vormen voor het milieu en het daarbij behorende klimaat. Een tiny house hoeft echter niet beslist een nulwoning of passief huis te zijn.

Een microwoning of microappartement is meestal niet gericht op energieneutraal of CO2 neutraal bouwen. Deze woningen zijn meestal geplaatst op locatie in de buurt van stadcentrums. Mensen die een microwoning bewonen doen dit meer uit praktische overwegingen dan de focus op duurzaamheid.