Nieuwe regels voor payrolling door de WAB

Volgens de Wet Arbeidsmarkt in Balans (WAB) is de payrollovereenkomst een bijzondere uitzendovereenkomst. In feite wil de overheid zoveel mogelijk af van Payroll. In plaats daarvan wil de overheid liever dat bedrijven werknemers rechtstreeks in dienst nemen op basis van een contract voor bepaalde tijd of liever nog op basis van een contract voor onbepaalde tijd.

Payroll valt niet meer onder de ABU CAO en dat betekent dat payrollmedewerkers recht hebben op alle arbeidsvoorwaarden die bij de opdrachtgever in gelijkwaardige functies gelden. Het betekent ook dat payrollmedewerkers onder de reguliere ketenregeling van de opdracht vallen dus niet onder de fasenregeling die is aangegeven in de ABU CAO.

Vakbond FNV wil dat payrollen onmogelijk wordt gemaakt vanaf 2018

Vandaag werd duidelijk dat de rechtbank wil dat payrollbedrijven de cao voor uitzendbureaus volgen. Dat is goed nieuws volgens de vakbond FNV. De uitspraak van de rechter betekent dat payrollwerknemers mogelijk betere arbeidsvoorwaarden krijgen dan tot op heden het geval was. Payrollbedrijven hanteerden tot voor kort een eigen cao waarin dikwijls minder gunstige arbeidsvoorwaarden waren opgenomen dan de arbeidsvoorwaarden die zijn vastlegt in de cao voor uitzendkrachten. Daardoor hebben sommige payrolkrachten slechts 20 vakantiedagen in plaats van 25 vakantiedagen zoals is vastgelegd in de cao voor uitzendkrachten.

Rechtszaak over payroll-cao
Een groot deel van de payrollwerknemers in Nederland wordt al beloond via de cao voor de uitzendbranche beloond aldus de vakbond FNV. Deze vakbond was als ‘derde partij’ bij de rechtszaak betrokken. De rechtszaak werd aangespannen door payrollbedrijven Tentoo en DPA. Deze bedrijven hadden de wens om hun eigen cao te hanteren voor hun payrollorganisaties in plaats van de cao voor de uitzendbranche. De rechter heeft nu echter geoordeeld dat de payrollbedrijven in de toekomst geen eigen cao meer mogen volgen. De cao voor de uitzendbranche is daardoor ook algemeen verbindend voor de payrollbedrijven. Dat was een tegenvaller voor de payrollbedrijven die de rechtszaak hadden aangespannen. Payrollbedrijf was na de uitspraak niet bereikbaar voor commentaar. Ook bij detacheerder DPA was er niemand die direct inhoudelijk wilde reageren. De FNV was echter wel bereikbaar voor een reactie.

Einde maken aan payrollen
De vakbond FNV wil de payrollsector het liefst uit Nederland laten verdwijnen. In Nederland is het payrollen een onderdeel van de arbeidsbemiddeling van uitzendbureaus maar er zijn ook complete organisaties die voor hun inkomsten volledig afhankelijk zijn van het plaatsen van payrollers bij inleners. Payrollconstructies zijn volgens de FNV in andere EU-landen niet aanwezig. Deze constructies bestaan niet in andere EU landen aldus FNV-bestuurder Erik Pentenga. Hij wil dat het payrollen ook in Nederland “helemaal onmogelijk wordt gemaakt”.

Conjunctuur en uitzendbureaus

Conjunctuur is een term die verband houdt met de economie en wordt gebruikt om veranderingen in de economische groei mee aan te duiden in een bepaalde periode. De economie is allerminst een stabiele factor. In plaats daarvan is de economie onderhevig aan politieke en sociale ontwikkelingen. Ook de aanwezigheid of afwezigheid van grondstoffen hebben een invloed op de economie en daardoor ook een invloed op de conjunctuur. De economie heeft echter op haar beurt weer invloed op de arbeidsmarkt. Als het goed gaat met de economie is het effect daarvan meestal merkbaar in de arbeidsparticipatie van de beroepsbevolking van een land. Juist op dit vlak vormen uitzendbureaus als intermediair op de arbeidsmarkt een belangrijke graadmeter.

Uitzendbureaus bewegen mee met de conjunctuur
Uitzendorganisaties bemiddelen flexibel personeel waaronder uitzendkrachten en gedetacheerd personeel die ook wel detakrachten worden genoemd in het vakjargon van het uitzendbureau. Daarnaast bieden veel uitzendbureaus ook payrollconstructies aan. In deze constructies worden payrollers ingezet bij grote bedrijven wanneer het wat drukker wordt. De meeste bedrijven zien flexkrachten als een effectieve oplossing om piekdrukte op te vangen en grote orders weg te werken. Om die reden worden uitzendbureaus vaak als één van de eerste organisaties benaderd voor extra personeel. Geen wonder dat uitzendbureaus worden beschouwd als graadmeter voor de economie. Wanneer het namelijk beter gaat met de economie en dus ook met de arbeidsmarkt dan zullen uitzendbureaus dat snel merken door de vacaturestroom die ze ontvangen van hun opdrachtgevers.

Beschikbaar personeel op de arbeidsmarkt
De toestroom van vacatures vanuit opdrachtgevers is slechts één aspect waarmee uitzendbureaus te maken krijgen. Uitzendondernemingen zijn een intermediair dat houdt in dat ze als een soort tussenpersoon actief zijn in de markt. Aan de ene kant van de markt staan de opdrachtgevers met de vraag om flexibel personeel en aan de andere kant is het aanbod van personeel in de vorm van werkzoekenden. Deze werkzoekenden kunnen zowel werkloos zijn als een baan hebben maar toe zijn aan een nieuwe (uitdagender) functie. Uitzendbureaus vervullen tussen dit vraag en aanbod van personeel een belangrijke rol. Het bij elkaar brengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt is namelijk niet eenvoudig.
De vraag naar personeel kan groter zijn dan het aanbod en andersom is ook mogelijk. Denk hierbij aan de economische crisis. Rond 2013 was de vraag naar technisch personeel en bouwpersoneel in Nederland rond een dieptepunt beland. Er werden veel ervaren krachten ontslagen of hun contracten werden niet verlengd. Inmiddels is in 2017 en 2018 de situatie omgekeerd en weten bedrijven niet meer waar ze ervaren technische krachten vandaan moeten halen zo druk hebben ze het. Juist dan schakelen bedrijven weer uitzendbureaus in om de zoektocht naar personeel zoveel mogelijk te verbreden.

Uitzendbureaus doen meer
Een uitzendbureau is echter meer dan een zoekmachine naar personeel of vacatures. Deze intermediairs doen veel meer op de arbeidsmarkt. Zo leveren ze ook loopbaanadviezen aan personeel. Uitzendkrachten en werkzoekenden kunnen vaak bij een uitzendbureau advies krijgen over de mogelijkheden die ze hebben op de arbeidsmarkt met hun cv, werkervaring en opleidingsniveau. Dat maakt dat uitzendbureaus een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan de ontwikkeling van de loopbaanperspectieven van werkzoekenden. In de praktijk zijn veel uitzendbureaus actief met het verstrekken van opleidingen en cursussen aan uitzendkrachten om hun meerwaarde voor het uitzendbureau en de arbeidsmarkt te vergroten. Veel uitzendbureaus bieden specifieke opleidingen aan uitzendkrachten. Hierbij kun je denken aan BBL-trajecten maar ook aan opleidingen in de mechatronica, lasopleidingen, lascertificaten en veiligheidscertificaten zoals VCA Basis en VCA VOL. De laatste certificaten werden vooral door VCU uitzendorganisaties aangeboden maar tegenwoordig bieden zowel VCU uitzendbureaus als niet VCU gecertificeerde uitzendbureaus VCA certificaten aan hun uitzendpersoneel. De opleidingen en trainingen zorgen er in ieder geval voor dat uitzendkrachten worden ontwikkeld tot vakmensen die veilig kunnen werken in de bouw en de techniek. Dit zijn echter maar een paar voorbeelden. Er zijn natuurlijk veel meer aspecten waarop technische en niet-technische uitzendbureaus zich op richten.

Uitzendbureaus blijven belangrijk in de conjunctuur
De flexibilisering van de arbeidsmarkt is een feit. Kijk maar naar de groei in het aantal zelfstandigen zonder personeel oftewel de zzp’ers. Deze groep wordt steeds groter op de arbeidsmarkt maar de groep werknemers die als uitzendkracht werkt wordt ook steeds groter. Het UWV en andere instanties hebben al regelmatig opgemerkt dat er in tijden van economische groei veel werkzoekenden aan een baan geholpen worden door een uitzendbureau. Dat zal in de toekomst ook het geval blijven.

Uitzendbureaus helpen de arbeidsmarkt vooruit en zorgen er voor dat het aanbod aan personeel en de vraag vanuit de arbeidsmarkt goed met elkaar worden samengesmolten. Daarvoor is ervaring nodig en (loopbaan)begeleiding. Deze begeleiding vormt een aanvulling op de begeleiding die het UWV doet om mensen aan een passende baan te helpen. Deze aanvulling blijkt echter noodzakelijk te zijn omdat uitzendbureaus gezamenlijk een enorm netwerk hebben en daardoor snel kunnen schakelen. Werkzoekenden die een relevante cv hebben kunnen door het juiste uitzendbureau snel aan een schikte baan worden geholpen.