Wat is lassen met gevulde draad?

Lassen met gevulde draad is een aanduiding die men gebruikt wanneer men in het MIG/MAG-lasproces geen gebruik maakt van een extern toegevoegd beschermgas in een gasfles maar van een gevulde lasdraad. Lassen met gevulde draad wordt ook wel aangeduid met de Engelse termen innershield® welding of fluxed core arc welding.

Het lasproces met gevulde draad
Zoals hierboven aangegeven maakt men bij het lassen met gevulde draad gebruik van het MIG/MAG lasproces. Hierbij wordt de draad door de lastang heengevoerd en in het smeltbad aangebracht. Dit smeltbad moet echter beschermd worden tegen invloeden van buiten af anders verbrand de lasverbinding of ontstaan er andere schadelijke verstoringen in de lasverbinding. Deze lasfouten kunnen worden voorkomen door gebruik te maken van een beschermgas. Bij MIG/MAG lassen is dit beschermgas een inert gas (daar staan de letters ‘IG’ voor) of een actief gas (daar staan de letters ‘AG’ voor). Echter maakt men bij gewoon MIG/MAG lassen gebruik van een gasfles met inert gas of actief gas.

Bij lassen met gevulde draad wordt in plaats van een externe gasfles gebruik gemaakt van een holle draad. Deze holle draad is gevuld met een fijn laspoeder zoals rutiel. De gevulde draad vormt de laselektrode. Deze laselektrode smelt tijdens het lasproces af. De buitenkant van de lasdraad is van metaal gemaakt en gaat op in het smeltbad maar de binnenkant is gemaakt van een poeder dat tijdens het verhitten wordt omgezet in gassen. Deze gassen beschermen het smeltbad tegen de schadelijke uitwerking van de lucht rondom het lasproces. Zo zorgen de beschermgassen er voor dat het vloeibare metaal van het smeltbad beschermd wordt tegen de indringing van zuurstof.

Door het verbranden van de draadvulling ontstaat ook verband afvalmateriaal. Dit afvalmateriaal gaat boven op het smeltbad drijven en vormt een zogenaamde slak. De snelstollende slak beschermd het smeltbad en ondersteund bovendien de verticale en bovenhandse laspositie. Daarnaast wordt door de slak de kans op spannen en stralen verkleind. Hierdoor kan de lasser met relatief hoge stromen lassen. De slak kan na het uitharden vrij gemakkelijk worden verwijdert met bijvoorbeeld een lasbeitel.

Verschillende soorten lasdraad
Door de jaren heen zijn er veel verschillende lastoevoegmaterialen ontwikkeld. Ook voor het lassen met gevulde draad zijn veel verschillende lasdraden ontwikkeld. Er zijn diverse materialen die gebruikt kunnen worden als laspoeder, rutiel is hiervan een bekend voorbeeld. Naast de laspoeders kunnen er ook verschillen zijn in de manier waarop de lasdraad is geproduceerd. Er bestaat bijvoorbeeld rondgevouwen lasdraad en dichtgelaste lasdraad. In de lasmethodebeschrijving is beschreven welke lasdraad en welk lasproces toegepast moet worden. Vaak is een lascertificaat vereist. Dit certificaat is persoonsgebonden en maakt inzichtelijk welke lasser bevoegd is om een bepaald lasproces uit te voeren. De lasser dient zich echter houden aan de lasmethodebeschrijving en de daarin aangegeven gegevens. Als er is aangegeven dat er met een poedergevulde draad gelast moet worden is er ook omschreven welk laspoeder in de lasdraad moet zitten om het lasproces conform de kwalificatie te laten verlopen.

Wat is een wringijzer en waar wordt dit gereedschap voor gebruikt?

Voor het aanbrengen van schroefdraad kan men een machine gebruiken maar men kan het ook met de hand doen. In dat laatste geval maakt men gebruikt van een draadtap in combinatie met een wringijzer. Een wringijzer kan eveneens worden gebruikt om een ruimer in een gat rond te draaien tot de gewenste diameter is bereikt en de juiste passing tot stand is gebracht. Een wringijzer bevat een uitsparing waarin een ruimer of handtap kan worden geplaatst. Handtappen en ruimers zijn voorzien van een schacht met een vierkante kop. Op deze kop past het wringijzer. Een wringijzer wordt loodrecht op de ruimer over de handtap geplaatst waardoor een ‘T’ ontstaat. Het verticale deel van de ‘T’ is dan de ruimer of de handtap en het horizontale deel is het wringijzer.

Verschillende soorten wringijzers
Er worden in de praktijk verschillende soorten wringijzers gehanteerd. Zo kan een wringijzer de vorm hebben van een strop metaal die voorzien is van vierkante gaten die iets conisch zijn vormgegeven. Hierdoor passen verschillende kleine tappen in deze gaten.

Een wringijzer kan ook uit een verstelbare klem bestaan. Deze bevat een gat met een vast klemblokje met een < vorm er in en een verstelbaar klemblokje met een > vorm. Door het verstelbare klemblokje aan te draaien ontstaat een ruit <>, hierin wordt de ruimer of de handtap vastgeklemd. Omdat het klemblokje verstelbaar is kunnen draadtappen en ruimers van verschillende afmetingen worden ingeklemd. Het klemblokje zelf wordt met een draaibare handgreep verplaatst zodat men de draadtap of ruimer vast kan klemmen of kan loshalen.

Tips voor het gebruiken van een wringijzer
Men moet het juiste wringijzer hanteren als men schroefdraad wil tappen. Als men een te groot wringijzer hanteert heeft men te weinig gevoel tijdens het tappen. Daardoor kan men al snel te veel kracht gaan zetten waardoor de tap uiteindelijk zal breken. Men moet bovendien een wringijzer met twee handen hanteren om er voor te zorgen dat de tap niet afbreekt. Als men één hand gebruikt voor het draadtappen met een wringijzer dan wordt veel druk aan één kant van het wringijzer uitgeoefend waardoor de tap kan afbreken.

Als men gebruik maakt van kleine draadtappers kan men ook een tapkrukje hanteren in plaats van een wringijzer. Een tapkrukje kan men met één hand gebruiken. Er zijn ook tapkrukjes die een ratelmechanisme bevatten. Die zijn geschikt voor het aanbrengen van schroefdraad in kleine gaten waar men moeilijk bij kan komen.