Wat is de olieprijs?

In veel berichten over de oliemarkt heeft men het over de olieprijs. Wereldwijd wordt er veel waarde gehecht aan de olieprijs omdat veel bedrijven olie als grondstof gebruiken of als brandstof gebruiken. De oliemarkt is daardoor een markt die aan veel markten is gekoppeld. Daarom is het belangrijk om te weten wat de olieprijs precies is. De olieprijs is een prijs waarmee de waarde van olie wordt aangeduid. Meestal wordt deze waarde aangegeven per vat aardolie. De prijs die hiervoor gehanteerd wordt is de prijs op de spotmarkt. De waarde van olie wordt over het algemeen aangegeven in Amerikaanse dollars.

Verschillende soorten olie
De kwaliteit van grondstoffen kan verschillen. Ook de kwaliteit van olie kan verschillen. Daarom zijn er in de praktijk op de oliemarkt ook verschillende olieprijzen. Zo worden olieprijzen aangegeven in een van Brent, West Texas Intermediate (WTI), OPEC en Dubai. Deze benaming maakt duidelijk waar de aardolie vandaan komt.

Oliemarkten
Uiteraard wordt olie ook verhandelt in een bepaalde markt. Er zijn verschillende markten in de wereld waar olie wordt verhandelt. Voorbeelden hiervan zijn de IntercontinentalExchange (ICE) en de New York Mercantile Exchange (NYMEX). Op deze markten wordt de waarde en dus ook de prijs van olie bepaald. Deze prijs komt grotendeels tot stand door vraag en aanbod in de oliemarkt. Daarnaast spelen ook andere factoren een rol zoals politieke conflicten en economische verwachtingen. Ontwikkelingen in de oliemarkt kunnen door oorlogen en andere crisissituaties enorm veranderen waardoor de prijs van olie kan stijgen of dalen. Men heeft het op de oliemarkt ook over speculatie en verwachtingen op de lange en korte termijn.

Waardoor stijgt of daalt de olieprijs?
De olieprijs staat niet vast en kan zelfs binnen een dag of binnen een paar uur dalen of stijgen. Toen bijvoorbeeld Irak en Iran weer actief werden op de oliemarkt nam de olieproductie toe en het aanbod op de oliemarkt ook. Geen wonder dat de olieprijs in 2016 enorm naar beneden is gegaan. Als de economie bovendien nog niet voldoende aantrekt is de vraag naar olie beperkt. De vraag naar olie blijft achter ten opzichte van het aanbod waardoor er een overschot aan olie ontstaat. De oliemarkt raakt verzadigd en de voorraden nemen toe.

Daardoor gaat de prijs steeds verder omlaag tot er een ontwikkeling komt die er voor zorgt dat de oliemarkt weer een nieuwe impuls heeft en de vraag naar olie laat toenemen of het aantal aanbieders van olie laat afnemen. In de loop van 2016 werd er overleg gevoerd tussen de landen van de OPEC en Rusland over het afspreken van een productieplafond voor olie. Alleen al het feit dat men de productie van olie eventueel zou willen reduceren heeft al een effect op de olieprijs. Zo gevoelig en aan verandering onderhevig is de oliemarkt en dus ook de waarde van een vat olie. 

Wat is een jaknikker en waar wordt een jaknikker voor gebruikt?

Jaknikkers zijn pompsystemen waarmee olie uit de aardbodem naar de oppervlakte wordt gepompt. Het bovenste deel van deze pompinstallatie beweegt op en neer. Daardoor lijkt het er op dat het pompsysteem een ja-knikkende beweging maakt. Walter C. Trout is de uitvinder van de jaknikker. Hij bedacht de jaknikker toen hij werkzaam was bij een machinefabriek in Lufkin in de Amerikaanse staat Texas.

Jaknikker in de olie-industrie
De uitvinding van de jaknikker zorgde voor een revolutie in de olie-industrie. Voordat de jaknikker werd ingevoerd maakte men in de olie-industrie gebruik van pompen die voor het overgrote deel uit hout waren geconstrueerd. Deze pompen zetten een horizontale beweging om in een verticale beweging. Trout bedacht echter een pompsysteem in 1925 die verticaal beweegt en tevens een contragewicht gebruikt. Daardoor nam de efficiëntie van de pomp toe.

Met een jaknikker wordt olie uit de aardkorst vandaan gehaald. De jaknikker is zelf een onderdeel van een installatie. Deze installatie bevat naast de jaknikker ook een pomp. De pomp zelf is diep onder de grond geplaatst en wordt gebruikt om olie op te pompen. De aandrijving van de pomp geschied doormiddel van een elektromotor die boven de grond is geplaatst. De jaknikker wordt gebruikt om de mechanische overbrenging naar de zuiger in de ondergrondse pomp te bewerkstelligen.

Hoe ziet een jaknikker er uit?
Een jaknikker is het zichtbare deel van een pompinstallatie dat op en neer beweegt boven een olieput. Het is een hamervormige constructie die doormiddel van een as draait op twee A-vormige steunen. De as is geplaatst in het midden van de steel. De steel van de hamer is de pompstang en wordt in het Engels the Walking Beam genoemd.

De hamer bevat een kop die vanwege de vorm ook wel de paardenkop of in het Engels Horse Head wordt genoemd.  In de pompinstallatie functioneert de kop van de hamer als het balanssegment. Aan de punt van de kop van de hamer zijn een aantal draden bevestigd. Deze draden zijn verticaal verbonden met een dompelpomp die voorzien is van stelwielen. Aan de andere kant van de pompstang (het uiteinde van de steel van de hamer) zijn twee stalen armen bevestigd die ook wel Pitman armen worden genoemd. Deze armen zijn verbonden aan twee zware contragewichten. Deze contragewichten hebben de vorm van een halve cirkel en worden in het Engels “counter weights” genoemd.