Pelletketel of een aardgasgestookte cv-ketel?

Pelletketels, biomassaketels en pelletkachels zijn relatief nieuw op de markt. De meeste mensen stoken anno 2017 nog met een gasgestookte cv-ketel hun huizen en gebouwen warm. Dit zal langzamerhand veranderen omdat een gasgestookte cv-ketel nogal wat CO2 uitstoot. Bovendien zorgen gasgestookte cv-installaties er voor dat huishoudens en bedrijven afhankelijk zijn en blijven van aardgas. Aardgas is een fossiele brandstof en die raakt op den duur op. Denk daarbij aan de Groningse gasvelden die langzamerhand leeg raken en waaruit de gasproductie is afgenomen vanwege het aardbevingsrisico in de regio waar de gaswinning wordt uitgevoerd. Dat zorgt er voor dat er minder laagcalorisch gas op de markt komt. Er moet naar andere verwarmingstechnieken worden gezocht en pelletketels en biomassaketels behoren tot de mogelijke oplossingen.

Aardgas of biomassa?
Nederland komt voor de keuze te staan, of ze kopen aardgas over de grenzen in of Nederland schakelt over op andere brandstoffen en verwarmingssystemen. Omdat aardgas uit het buitenland dikwijls hoogcalorisch aardgas is zullen verreweg de meeste gasverbruikende installaties moeten worden aangepast aan hoogcalorisch aardgas. Dat zorgt er voor dat de keuze voor een ander soort verwarmingsinstallatie langzaam maar zeker meer voor de hand komt te liggen. Als men kijkt naar een cv-installatie dan zou men deze installatie grotendeels in tact kunnen houden wanneer men in plaats van de aardgasgestookte cv-ketel een cv-ketel op biomassa gaat installeren. De meeste cv-ketels die biomassa verstoken zijn zogenaamde pelletketels.

Beschikbaarheid van houtpellets
Men moet echter rekening houden met het feit dat pelletketels en pelletkachels niet aangesloten zijn op een aardgasleidingnetwerk. Dit houdt in dat pelletketels voortdurend moeten worden voorzien van nieuwe houtpellets. Vooral pelletketels verstoken nogal wat houtpellets omdat deze ketels net zo als aardgasgestookte cv-ketels het leidingwater van een cv installatie moeten verwarmen. Men zal daarom voortdurend nieuwe pellets in het pelletreservoir moeten plaatsen. Van daaruit worden de houtpellets door een wormwiel gemalen richting het stookgedeelte van de pelletketel.

Omdat het logistiek nogal wat vereist om voortdurend nieuwe houtpellets aan te voeren aarzelen veel mensen om over te schakelen van een gasgestookte cv-ketel naar een pelletketel. Hier moeten structurele oplossingen voor worden bedacht en geboden. Uiteindelijk heeft een pelletketel een hoog rendement van rond de 85 procent. Dit houdt dat 85 procent van de energie uit houtpellets kan worden omgezet in warmte dit is zeer efficiënt en maakt het de moeite waard om goed na te denken over de logistieke problematiek rondom de beschikbaarheid van houtpellets of andere pellets van biomassa.

Wat is een cv-ketel of centraleverwarmingsketel?

Een cv-ketel is het centrale punt van een verwarmingsinstallatie dat daadwerkelijk zorgt voor de verwarming van water. De afkorting cv staat in dit verband voor centrale verwarming. Het feit dat de verwarmingsketel het centrale verwarmingspunt vormt van dit verwarmingssysteem zorgt er voor dat men inderdaad van een centrale verwarming kan spreken. De cv-ketel zorgt er voor dat er water wordt verwarmd in een gesloten verwarmingssysteem.

CV-verwarmingsinstallatie
Het verwarmde water wordt doormiddel van cv-leidingen naar de verschillende warmtewisselaars die hierop zijn aangesloten getransporteerd. Deze warmtewisselaars zijn meestal radiatoren als is de term convector beter omdat deze warmtewisselaars werken op basis van convectie.  Het water dat door de cv-ketel is opgewarmd stroomt aan de bovenkant van de warmtewisselaar naar binnen. Het water koelt in de convector af doordat de convector warmte afgeeft aan de omgeving. Het afgekoelde water stroomt naar de onderkant van de convector en komt zo in de retourleiding die het water weer terug naar de cv-ketel transporteert.

Voor het creëren van warmte in een cv-ketel wordt een brandstof verbrand. De meeste cv-ketels werken op aardgas (laagcalorisch of hoog calorisch aardgas). Er zijn echter ook cv-ketels die werken op huisbrandolie dat ook wel mazout wordt genoemd in België, dit is een stookolie. De brandstof wordt in de cv-ketel verbrand door een brander. Deze brander verhit het water dat wordt getransporteerd naar de cv-leidingen die behoren tot de centrale verwarming. Bij het verbranden van brandstoffen komen rookgassen vrij. Deze rookgassen worden afgevoerd via een rookafvoerkanaal of schouw. Onder aan deze tekst zijn overigens een aantal alinea’s geschreven over pelletketels en biomassaketels. Deze ketels verbranden biomassa in plaats van fossiele brandstoffen en zijn daardoor milieuvriendelijker.

CV-ketel plaatsen
Het is belangrijk dat de rookgassen van een cv-ketel niet vrij komen in de ruimte waar de ketel is aangebracht omdat dit schadelijk is voor de gezondheid. Naast koolstofdioxide komt namelijk ook het zeer giftige koolstofmonoxide vrij. Een koolstofmonoxidemelder kan bij een cv-ketel worden geplaatst maar dat is geen garantie dat er geen koolstofmonoxide vrij komt. Daarom moeten cv-ketels door ervaren gecertificeerde cv-monteurs worden geplaatst en onderhouden.

Pelletketels en biomassaketels voor cv-installaties
Nu laagcalorisch aardgas steeds minder beschikbaar komt vanwege de beperking van de aardgasproductie uit de Groningse gasvelden wordt de roep om andere brandstoffen voor cv-ketels steeds luider. In eerste instantie dacht men dat Nederland wel hoogcalorisch gas kon importeren uit andere landen maar dat vereist aanpassingen aan de aardgasgestookte systemen waaronder gasgestookte cv-installaties. Daarom kijkt men nu naar biomassa zoals houtpellets. Er zijn al verschillende bedrijven en huishoudens die kiezen voor een pelletketel of biomassaketel. Daarin wordt in plaats van aardgas een niet-fossiele brandstof verstookt namelijk pellets die gemaakt zijn van samengeperst houtstof. Deze verwarmingsystemen werken grotendeels hetzelfde als aardgasgestookte cv-ketels maar zijn niet aangesloten op het aardgasnet.

Dat zorgt er voor dat mensen zelf logistieke oplossingen moeten bedenken voor de aanvoer van pellets. Deze pellets worden in een reservoir gebracht en worden doormiddel van een wormwiel naar de brandhaard getranspoteerd. Daar worden de pellets verbrand en met de warmte die daarbij ontstaat wordt cv-leidingwater verwarmd. Er wordt beweerd dat pelletketels een rendement hebben van 85 procent. Dat hout in dat 85 procent van de energie uit de pellets kan worden omgezet in warmte. Ter vergelijking is het rendement van een openhaardvuur maar 10 procent. De kans bestaat in de toekomst meer biomassaketels worden geplaats in een cv-installatie dan aardgasgestookte cv-ketels.