Wat zijn verschoven diensten, verschoven werktijd en verschoven uren?

In arbeidsrelaties kan er sprake zijn van verschillende soorten diensten. Veel bedrijven werken gewoon in dagdienst terwijl andere bedrijven in ploegendiensten werken. Sommige bedrijven werken echter ook met verschoven werktijd. Verschoven werktijd kan worden onderverdeeld in verschoven diensten en verschoven uren. Deze diensten vormen over het algemeen een uitzondering op het standaard rooster van de werknemer. Hieronder is beschreven wat men bedoelt met verschoven diensten en verschoven uren.

Verschoven uren
Men spreekt van verschoven uren als men buiten de normale werktijden uren gaat werken zonder dat de vastgelegde contracturen per week worden overschreden. De maximale contracturen per week zijn 40 uur. Dit wordt ook wel fulltime genoemd. Over het algemeen werkt een fulltime werknemer 8 uur per dag. Het kan echter voorkomen dat een werknemer op een bepaalde dag minder werk heeft waardoor de werknemer minder uren maakt of hoeft te maken. Op andere dagen kan echter meer drukte worden verwacht. Men kan er dan voor kiezen om de uren van een rustige dag te verschuiven naar een dag waarop meer werkzaamheden worden verwacht. In dat geval spreekt men van verschoven uren. Een voorbeeld:

Om donderdag heeft de werknemer weinig te doen en kan hij zijn werkzaamheden afronden in 7 uur. Op vrijdag wordt er meer werk verwacht en kan de werknemer 9 uur werken. Het uur van donderdag wordt dan verschoven naar de vrijdag. Dit is een verschoven uur en wordt niet beschouwd als een overwerkuur.

Door uren effectief te verschuiven kan een werknemer uiteindelijk toch de contracturen werken bij zijn of haar werkgever. De werkgever kan de inzet van de werknemer aanpassen aan de hoeveelheid werkzaamheden. Over het algemeen zijn aan werken met verschoven uren wel richtlijnen verbonden. Werknemers die met verschoven uren werken zullen tijdig op de hoogte moeten worden gebracht dat er uren gaan verschuiven. Hierover worden door de werkgever en de werknemers afspraken gemaakt. Deze worden meestal schriftelijk vastgelegd in een cao. Hierin kunnen ook vergoedingen staan die van toepassing zijn op verschoven uren.

Verschoven diensten
Als men gebruik maakt van verschoven uren verandert er over het algemeen niet veel voor de werknemer. Hij of zij zal een dag of een paar dagen meer of minder werken. Dit is anders wanneer men met verschoven diensten werkt. Hierbij wordt een complete dienst verschoven. Een werknemer die bijvoorbeeld op een bepaalde dag dienst heeft kan op die dag vrij zijn omdat zijn of haar dienst door de werkgever is verschoven naar een andere dag waarop de werknemer volgens het rooster vrij zou hebben. Werknemers die te maken kunnen krijgen met verschoven diensten moeten zeer flexibel ingesteld zijn.

Over het algemeen worden dit soort diensten toegepast in bedrijven en organisaties die sterk aan veranderingen onderhevig zijn. Een voorbeeld hiervan is de zorgsector op afdelingen waarin het de ene dag heel druk is en de andere dag minder druk. Voor verschoven diensten zijn ook afspraken vastgelegd in de cao van het bedrijf of de bedrijvensector. Hierin staan ook richtlijnen voor de minimale vergoeding die aan de werknemer moet worden verstrekt wanneer zijn of haar dienst wordt verschoven of wanneer de werknemer gedurende een bepaalde periode regelmatig in verschoven diensten werkt

Wat is werktijdverkorting?

Een bijzondere vorm van arbeidsduurverkorting ADV is de Werktijdverkorting (WTV). Deze regeling is door de Nederlandse overheid ingesteld in 2008. De Bijzondere regeling werktijdverkorting werd toen ingesteld om de gevolgen van de kredietcrisis te beperken voor bedrijven. De overheid probeerde met deze regeling te voorkomen dat het aantal faillissementen ten gevolge van de crisis nog verder zou oplopen.

Doelstelling werktijdverkorting
De doelstelling is van de werktijdverkorting is het beperken van het omzetverlies in bijzondere omstandigheden zoals overstromingen, brand en zoals in 2008 een financiële crisis. Alleen wanneer door deze omstandigheden een omzet verlies van 30 procent ontstaat mag de regeling door bedrijven worden aangewend.

Vergunning aanvragen voor werktijdverkorting
Een bedrijf zal dan echter wel een vergunning voor werktijdverkorting moeten aanvragen. Dit kan een bedrijf doen bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid SZW. De vergunning heeft een maximale duur van zes weken. Indien nodig kan een verlenging worden aangevraagd van de vergunning nadat de zes weken zijn verlopen.

Werktijdverkorting in de praktijk
Als de werktijdverkorting door een bedrijf mag worden doorgevoerd kan een werkgever de werknemers minder uren per week aan het werk zetten. Dit kost een werknemer echter geld. De overheid compenseert dit door de werktijdverkorting af te dekken met de WW. In de praktijk betaald het bedrijf gewoon het volledige loon uit aan de werknemers en werkneemsters. Het bedrijf krijgt echter de WW-uitkering vanuit het UWV. Hier kan het bedrijf de werktijdverkorting mee bekostigen.

Gevolgen voor werknemer
Werktijdverkorting is met name gericht op het bedrijf en het voortbestaan van het bedrijf. Voor de werknemers en werkneemsters bij het bedrijf verandert er weinig. Alleen wanneer een werknemer of werkneemster binnen 26 weken na het begin van de werktijdverkorting wordt ontslagen zal dat gevolgen hebben voor de opgebouwde WW rechten.

Deeltijd-WW
De regeling werktijdverkorting is opgevolgd door de deeltijd-WW. Doormiddel van deze regeling worden bedrijven eveneens ondersteund wanneer ze in economisch zwaar weer terecht zijn gekomen. Een bedrijf kan deeltijd-WW aanvragen bij het UWV. Ook aan deze regeling zijn voorwaarden verbonden. Eén van deze voorwaarden is bijvoorbeeld het draagvlak onder het personeel. Het personeel zal het eens moeten zijn met het bedrijf dat de deeltijd-WW wil aanvragen.

Een werknemer of werkneemster die zich in deeltijd-WW bevind zal officieel nog in dienst zijn van zijn werkgever. De werknemer of werkneemster zal echter minder uren dan de afgesproken contracturen daadwerkelijk binnen het bedrijf werkzaam zijn. De contracturen die een werknemer vanwege de deeltijd-WW misloopt worden door de WW gecompenseerd.