Tekort aan CNC machinebankwerkers in 2018

Het is bekend dat er in 2018 een tekort is aan technisch personeel. Meestal denkt men hierbij aan een tekort aan elektromonteurs, installatiemonteurs, lassers en constructiebankwerkers. Van deze functies treft men op websites en vacaturebanken veel vacatures aan maar er is nog een specifieke groep functies waar veel behoefte aan is in 2018. Het gaat hierbij om machinebankwerkers die met een CNC machine kunnen werken.

Wat is CNC?
CNC is een afkorting die staat voor de Engelse term Computer Numerical Control. Dit betekent in feite dat het gaat om een machine die bestuurd wordt door een computer die gebruik maakt van numerieke data. De CNC machine bevat een programma dat afkomstig is van een fabrikant. Zo zijn er CNC programma’s die worden gebruikt in de verspaning van fabrikant Heidenhain. Dit zijn draaibanken en freesbanken die computergestuurd zijn. Er zijn echter nog veel meer machines in de metaal die een CNC besturing kunnen hebben. Hierbij kun je ook denken aan kantbanken, zetbanken, zaag- en snijmachines en erodeermachines die worden gebruikt voor vonkverspaning.

Waarom CNC?
Doormiddel van CNC kan men een machine programeren. Dat zorgt er voor dat de mensen minder hoeven te doen. Bij een conventionele draaibank moet een machinebankwerker bijvoorbeeld handmatig de machine instellen. Dat is bij een CNC draaibank anders. Deze machines worden geprogrammeerd. Dat zorgt er voor dat bij grotere series veel tijd kan worden bespaard. CNC machines behoren in de praktijk vaak tot het machinepark van grote metaalbedrijven en machinebouwers. Daar worden CNC machines gebruikt voor het produceren van onderdelen van machines en halffabricaten.

Teach-in
Verspaning is een bekende CNC bewerkingstechniek. Dat kan teach-in worden gedaan maar men kan ook met G-codes werken en ISO programmering hanteren. Teach-in is over het algemeen eenvoudiger dan Iso programmering omdat in een Teach-in programma bepaalde programmering is voorgeprogrammeerd.

CNC machinebankwerken of andere metaaltechnieken

In de metaaltechniek zijn er maar weinig scholieren en studenten die kiezen voor een opleiding in de CNC metaaltechniek. Veel leerlingen en studenten kiezen voor een opleiding richting mechatronica, werktuigbouwkunde of middenkaderengineering. Ook lassen en lastechniek evenals constructiebankwerken is populair onder studenten en leerlingen. Veel minder populair is CNC verspanen en CNC plaatwerken. Dit heeft onder andere te maken met de indruk die veel mensen hebben van deze functies.

CNC machinebankwerkers: CNC operator of machineprogrammeur
Op het eerste oog lijkt het namelijk of deze functies duidelijke overeenkomsten hebben met de operators in de fabrieken. Er zijn inderdaad overeenkomsten maar ook duidelijke verschillen. Het belangrijkste verschil zit in de opdrachten die aan de machine wordt gegeven. Een CNC machinebankwerker moet zelf de machine programmeren en zodoende opdrachten geven. Dat hoeft een opdrachtgever in een fabriek vaak in beperkte mate te doen. Een CNC operator is echter ook een functie die in de praktijk voorkomt. Een CNC operator programmeert zelf niet maar laat het CNC programmeren over aan een ervaren CNC machineprogrammeur.

CNC programmeren is een bijzondere vaardigheid
Er zijn niet veel mensen die goed CNC kunnen programmeren. In de metaaltechniek is er daarom volop werk voor CNC programmeurs. Zowel in de verspaning als plaatwerkerij staan er verschillende vacatures open voor CNC programmeurs. Ook uitzendbureaus zetten vacatures op hun websites en jobboards om maar zoveel mogelijk CNC programmeurs te werven voor hun opdrachtgevers. Het resultaat is echter vaak beperkt.

CNC programmeurs opleiden
Bedrijven geven CNC programmeurs vaak een goed salaris en opleidingen zodat ze loyaal blijven aan hun werkgever en niet naar andere bedrijven en functies solliciteren. Daarom blijft opleiden van CNC programmeurs over. Bedrijven en technische uitzendorganisaties bieden ook in 2018 steeds meer technische BBL opleidingen in de verspaning en de overige CNC bewerking aan. Zo hoopt men in de toekomst de tekorten aan CNC programmeurs en machinebankwerkers kan oplossen met vaktechnisch personeel.

Wat is Teach-in draaien en wat is het verschil met CNC draaien?

Het Teach-in draaien is een ontwikkeling van de laatste jaren in de verspaning. Teach-in draaien verschilt van CNC-draaien. Een belangrijk verschil is de eenvoudiger wijze waarop de machine geprogrammeerd wordt. Dit wordt gedaan aan de hand van een computersysteem dat aan de draaibank verbonden is. In dit computersysteem kan de draaier aan de hand van een interactief invulproces de juiste gegevens invoeren waarmee de machine de bewerking uitvoert op het basismateriaal.

De computer maakt  Teach-in eenvoudig
De computer rekent aan de hand van deze gegevens de snede opdeling uit. Daarbij bepaalt de computer van de draaibank tevens het optimale toerental en de bijbehorende spoed voor het product. Via een beeldscherm worden aan de draaier bewerkingsinstructies getoond. Dit zorgt er voor dat de draaier de machine eenvoudiger kan bedienen.

Computergestuurd en manuele bieding mogelijk
De computer van de draaibank kan echter ook worden uitgeschakeld. Door dit te doen functioneert de draaibank als een niet-computergestuurde draaibank en zal de draaier zelf handmatig de machine moeten instellen. De werking van de Teach-in draaibank is door het uitschakelen van de computer in wezen een conventionele draaibank met een beeldscherm dat voor de digitale uitlezing kan worden gebruikt. Een Teach-in draaibank kan zowel manueel bedient worden als computer gestuurd. Een CNC draaibank is echter volledig computergestuurd. Dit houdt in dat bij een CNC draaibank de coördinatie tussen het gereedschap en het werkstuk volledig door de computer wordt geregeld.

Verschillen tussen Teach-in en CNC verspanen
De eenvoudige programmering van de Teach-in draaibank zorgt er voor dat draaiers veel sneller kunnen werken. Een CNC-draaibank vereist meer vaardigheden van de draaier. Een draaier die met een CNC-draaibank werkt moet ervaren zijn in het programmeren van het besturingsprogramma dat op de computer van de CNC-draaibank is geïnstalleerd. Er zijn in de praktijk verschillende besturingsprogramma’s voor CNC-draaibanken. Met een CNC-draaibank kunnen wel veel meer verschillende programma’s worden geschreven. Bij een Teach-in draaibank liggen de programma’s grotendeels vast en moet de draaier alleen de juiste gegevens invullen en aanklikken.

Waarvoor is Teach-in draaien geschikt?
Een Teach-in draaibank is geschikt voor het produceren van enkelstuks of kleine series van bepaalde producten. Daarnaast heeft deze draaibank nog steeds een grote repeteernauwkeurigheid. Naast Teach-in draaien zijn er ook machines waarmee een verspaner kan Teach-in frezen. Omdat de programmering van deze machines sneller gaat, worden kosten bespaard. Dit zorgt er voor dat producten goedkoper aan klanten kunnen worden aangeboden. Daarnaast vereisen deze machines niet de grote mate van ervaring die bij CNC-draaibanken en CNC-freesbanken wel vereist is. Personeel hoeft daardoor minder hoog of minder specifiek opgeleid op te worden.