Wat is schoon metselwerk?

Schoon metselwerk is het gedeelte van het metselwerk dat wordt afgevoegd en niet voorzien wordt van stucwerk of ander materiaal wat het metselwerk aan het zicht onttrekt. Schoon metselwerk wordt ook wel schoon werk genoemd of zichtwerk. Hierbij bedoelt men met het woord ‘schoon’ dat het metselwerk ‘mooi’ is of de ‘mooie kant’ van het metselwerk. Met de term zichtwerk doelt men op het feit dat het metselwerk in zicht komt en dus gezien kan worden. Daarom moet het metselwerk er zo netjes mogelijk uit zien. Uiteraard worden er nog wel voegen aangebracht tussen de stenen. De voeger zorgt er voor dat het metselwerk volledig wordt afgewerkt.

Schoon werk
Het schoon werk is de mooie kant van het metselwerk. Dit houdt ook in dat het metselwerk ook niet spatten van specie mag bevatten, het werk moet daarom ook in de letterlijke zin ‘schoon’ zijn. Daarnaast is het schoon werk ook in een bepaald verband vermetseld. Dit noemt men ook wel het metselverband. Als men klaar is met het metselen gaat men de voegen uit het schone deel wegkrabben. Deze voegen worden later afgevoegd. Niet alle gedeelten van een pand worden als schoon werk uitgevoerd. Met name de gevels, oftewel de voorkant van gebouwen, worden uitgevoerd als schoon werk.

Metseltermen
Als men wil begrijpen wat voor soort metselverband wordt toegepast is het belangrijk dat men zich verdiept in het vakjargon van de metselaar. Dit vakjargon kent een aantal woorden die de kanten van de stenen omschrijven. Een stek is bijvoorbeeld de lange kant van een baksteen en de kop is de korte kant (kopse kant).

Metselverband
Het metselverband is het motief waarin de stenen zijn gemetseld. Dit noemt men ook wel het steenverband. Er zijn verschillende soorten metselverbanden die men op de bouw gebruikt. Het metselverband dat de metselaar toepast is houdt verband met het type muur. Er zijn verbanden voor halfsteensmuren en er zijn verbanden voor steens muren (massieve muren). Veel een voorkomende metselverbanden voor halfsteensmuren is het halfsteens verband. Dit is het meest eenvoudige metselverband en wordt op de bouw het meeste toegepast. Hierbij overlappen de stenen elkaar voor de helft. Daarnaast is er het klezoorverband. Bij het klezoorverband overlappen de stenen elkaar voor een kwart. Een kwart deel van een steen wordt ook wel een klezoor genoemd vandaar de benaming klezoorverband. Naast het halfsteensverband en het klezoorverband worden voor halfsteens muren ook de volgende metselverbanden gebruiken:

  • Vlaams verband, in dit metselverband werkt men met: een kop, een stek, een kop enzovoort.
  • Noor(d)s of kettingverband, hierbij bestaat elke laag uit twee stekken en één kop.
  • Wildverband, hierbij worden de koppen en stekken van de stenen in een willekeurig verband in het metselwerk opgenomen.

Voor steens muren oftewel massieve muren worden de volgende metselverbanden door metselaars toegepast:

  • Koppenverband, hierbij worden stenen alleen met de kopse kant aan de schone kant gelegd.
  • Staandverband, hierbij is de eerste metsellaag een koppenverband en de tweede laag is een laag van allemaal stekken achter elkaar. De stekken liggen allemaal precies boven elkaar met daar tussen een laag met kopsverband.
  • Kruisverband, een kruisverband lijkt veel op het voorgenoemde verband alleen liggen de stekken niet precies boven elkaar maar liggen deze als een halfsteensverband ten opzichte van elkaar. Ook hier liggen er lagen van kopsverband tussen de lagen die bestaan uit stekken.
  • Hollands verband, dit is een variant van kruisverband. Eigenlijk worden meerdere verbanden toegepast. Er zijn een aantal lagen die bestaan uit stekken en die worden vervolgens afgewisseld met een laag die bestaat uit kopsverband.

De metselverbanden zorgen voor het patroon van de bakstenen. Door de voegen uit te krabben en nieuwe voegen te laten plaatsen door een ervaren voeger ontstaat schoon werk oftewel het zichtwerk van de metselaar.

Wat zijn de voordelen van kunststof kozijnen op de bouw?

Kozijnen zijn raamwerken waarin een raam, deur of ander element wordt aangebracht. Kozijnen worden in de nieuwbouw van woningen en utiliteit aangebracht. Daarnaast kan men ook bij de renovatie van woningen en utiliteitspanden de kozijnen vervangen. Kozijnen kunnen van verschillende materialen worden gemaakt. Vroeger werden kozijnen vooral van grenen gemaakt, daarna was hardhout populair. Het gebruik van hardhout op de bouw staat ter discussie omdat dit hout meestal afkomstig is van eeuwenoude oerwouden. Aan de kap van de zogenoemde ‘woudreuzen’ zijn strenge eisen gesteld. Daarom zoekt men op de bouw naar alternatieve materialen. Het gebruik van metalen en kunststoffen voor de productie van kozijnen is al jaren populair.

Van welke kunststof worden kunststof kozijnen gemaakt?
Kunststof kozijnen worden gemaakt van de kunststof polyvinylchloride dit wordt meestal afgekort met PVC. Er zijn echter zeer veel verschillende varianten van kunststof kozijnen beschikbaar op de markt. Het verschil in deze kozijnen zit niet alleen in de kleur en de afmeting. Ook de bevestigingsmiddelen en de dikte van de gebruikte kunststof kan verschillen. Voordat men voor een bepaald kunststof kozijn kiest doet men er verstandig aan om zich goed te laten informeren. Voor de transparantie op de markt zijn er ook keurmerken ontwikkelt die specifiek bedoelt zijn voor kunststof kozijnen.

Ontwikkelingen in kunststof kozijnen
Door de ontwikkelingen op het gebied van kunststof kozijnen wordt het aantal voordelen alleen maar groter. In het verleden vond men kunststof kozijnen bijvoorbeeld lelijk omdat deze strak en glimmend waren. Daarnaast waren kunststof kozijnen in het verleden in slechts een beperkt aantal kleuren beschikbaar. Tegenwoordig is de keuze aan kunststof kozijnen enorm. Er zijn verschillende kunststof kozijnen beschikbaar met een kunstmatig aangebrachte houtnerf die zeer sterk gelijkt op een echt houten kozijn. Daarnaast zijn kunststof kozijnen in bijna elke RAL kleur beschikbaar.

Wat zijn de voordelen van kunststof kozijnen?
De toepassing van kunststof kozijnen op de bouw heeft een aantal voordelen. Kunststof kozijnen zijn namelijk:

  • onderhoudsarm;
  • duurzaam, een kunststof kozijn gaat langer dan 50 jaar mee;
  • recyclebaar;
  • isolerend voor warmte en geluid;
  • kostenbesparend omdat kunststof niet hoeft te worden geschilderd.

Wat is een vliesgevel of glasgevel en welke varianten zijn er?

Een vliesgevel wordt ook wel een glasgevel genoemd of een gordijngevel. Vliesgevels zijn niet dragende gevels. Dit houdt in dat deze gevels over het algemeen niet zwaar belast worden. Vliesgevels worden ook wel gebruikt als een afscheiding tussen het interieur en exterieur van een gebouw. Vliesgevels kunnen van verschillende materialen worden gemaakt. Deze gevels zijn niet dragend en geven een gebouw een bepaalde uitstraling. Vliesgevels dienen vanwege dit doel van materialen te worden gemaakt die het gebouw kunnen verfraaien. Omdat deze gevels over het algemeen aan de buitenzijde van een gebouw worden geplaatst moeten vliesgevels voldoende licht doorlaten. Vliesgevels bevatten daarom meestal grote raampartijen met glas.

Om gewicht te besparen worden vliesgevels vaak van lichte materialen gemaakt. Zo wordt het glas onder andere geplaatst in aluminium frames. Vliesgevels die voor een groot deel uit glas bestaan worden ook wel glasgevels genoemd. Er kunnen echter ook houtsoorten en kunststoffen worden toegepast. Door het toepassen van lichte materialen kan worden bespaard op het gewicht. Deze gewichtsbesparing zorgt er voor dat er minder eisen worden gesteld aan het fundament.

Vliesgevels dragen geen andere belasting dan het gewicht van de materialen waaruit de gevel is opgebouwd. Daar komt de druk die de wind op de gevel uitoefent bij. De vliesgevel draagt deze belasting af op de fundering en de rest van de constructie van het gebouw. Vliesgevels hebben niet alleen een belangrijke esthetische waarde. De meeste vliesgevels zijn ook ontworpen om de infiltratie of het naar binnen dringen van water, tocht en wind tegen te gaan.

Soorten vliesgevels
Vliesgevels kunnen op verschillende manieren worden ingedeeld. Grofweg kunnen vliesgevels in twee soorten worden ingedeeld de zuivere vliesgevel en de onzuivere vliesgevel. De zuivere vliesgevel staat geheel los van de constructie en bevat geen binnenspouwblad.

De onzuivere vliesgevel bevat daarentegen wel een binnenspouwblad. Deze vliesgevel vormt als het ware een schil voor de constructie die er achter is geplaatst. Onzuivere vliesgevels kunnen worden ingedeeld in twee verschillende varianten. De koude onzuivere vliesgevel. Deze vliesgevel heeft een open luchtspouw. Daarnaast is er ook nog de warme onzuivere vliesgevel die een gesloten luchtspouw bevat.

Wat is het Bouwbesluit en wat is hierin vastgelegd?

In de bouw wordt de term Bouwbesluit regelmatig genoemd. Vooral wanneer het gaat om wet- en regelgeving in de bouw verwijst men vaak naar dit document. Dat is niet verwonderlijk want in het Bouwbesluit staan bouwtechnische voorschriften. Deze bouwvoorschriften zijn van toepassing op alle bouwwerken die in Nederland worden gebouwd. Het betreft hierbij niet alleen woningen maar ook utiliteit. Voorbeelden van gebouwen die onder utiliteit vallen zijn:

  • Ziekenhuizen
  • Kantoorpanden
  • Overheidsgebouwen
  • Grote horecagebouwen
  • Winkels

Bouwbesluit versies
Het Bouwbesluit is voor het eerst in werking getreden in 1992. Door de invoering van dit Bouwbesluit werden technische bouwvoorschriften voor heel Nederland gelijk. Ruim tien jaar later op 1 januari 2003 ging de vernieuwde versie van kracht. Dit was het Bouwbesluit 2003. Op 1 april 2012 werd vervolgens een nieuw Bouwbesluit ingevoerd. In dit Bouwbesluit zijn ook het gebruiksbesluit en het sloopbesluit verwerkt.

Wat staat er in het Bouwbesluit?
Het Nederlandse Bouwbesluit staan voorschriften die gebruikt moeten worden door bouwbedrijven in Nederland. De voorschriften die in dit document zijn opgenomen hebben betrekking tot de veiligheid van een gebouw of bouwwerk. Daarnaast hebben de regels ook betrekking tot de gezondheid van de gebruikers van het gebouw. De bruikbaarheid van het gebouw komt eveneens aan de orde. Tot slot wordt ook aandacht besteed aan milieuaspecten en energiezuinigheid van het gebouw. Alle bouwwerken die worden gebouwd moeten aan de richtlijnen van het bouwbesluit voldoen. De Europese voorschriften met betrekking tot bouwen en bouwwerken zijn opgenomen in het Bouwbesluit.

De technische voorschriften van het bouwbesluit zijn gericht op het bouwen, verbouwen, gebruiken en slopen van gebouwen en andere bouwwerken. Naast gebouwen zijn de voorschriften en regels ook gericht op tunnels en bruggen.

Wat zijn de doelen van het Bouwbesluit?
In het Bouwbesluit wordt een overzicht geboden van alle voorschriften die gehanteerd dienen te worden bij de bouw van woningen en utiliteit. In het bouwbesluit van 2012 komen allemaal verschillende voorschriften en regels samen. Door het bouwbesluit wordt getracht een duidelijke samenhang tussen deze voorschriften en regels te creëren. De bouwregelgeving wordt hierdoor verduidelijkt. De regeldruk wordt door het Bouwbesluit verminderd. Daarnaast wordt doormiddel van het Bouwbesluit de toegankelijkheid  van de regels en voorschriften verbeterd.

Wat is een gevel van een gebouw?

Gevels vormen onderdelen van een gebouw die aan de buitenkant van het gebouw zichtbaar zijn. De gevels van een gebouw worden ingedeeld in de:

  • Voorgevel aan de voorkant of staatzijde van een gebouw.
  • Zijgevels aan de zijkanten van het gebouw.
  • De achtergevel aan de achterzijde van het gebouw. Deze gevel is meestal niet aan de staatzijde zichtbaar.

Een gevel bevat verschillende onderdelen. Ook aan de vormgeving van de gevel kunnen verschillende eisen worden gesteld.

Pui
Indien het gebouw een commerciële functie heeft wordt aan de onderzijde van de voorgevel extra veel aandacht besteed. Dit gedeelte noemt men ook wel de pui. Een pui van een winkel bevat meestal een puikozijn met een raampartij en daar achter een etalage. Ook bij woningen en utiliteit kan men het woord pui gebruiken als men de onderkant van de voorzijde van de gevel bedoelt.

Façade
Sommige gebouwen zijn voorzien van een belangrijke gevel die beeldbepalend zijn voor de omgeving. Deze gevels bepalen het straatbeeld en mogen daardoor meestal niet verandert worden. Beeldbepalende gevels worden ook wel façade genoemd. Deze gevels zijn meestal monumentaal. Als een monumentaal pand gerenoveerd moet worden gebeurd dat onder strenge eisen. Soms is alleen de buitenkant van het gebouw beschermd en mag deze niet worden verandert terwijl de binnenkant van het gebouw wel naar wens mag worden aangepast. Als men een gebouw aan de binnenkant geheel moderniseert en de buitenzijde in tact laat spreekt men ook wel over façadisme.

Front
Als het een zeer rijkelijk uitgewerkte gevel betreft noemt men dit ook wel een ‘front’. Dit woord is afgeleid van het Franse woord dat wordt gebruikt om aan te geven dat het een “voorzijde” of “aangezicht” betreft. Een front is eveneens beeldbepalend voor een bepaalde straat of centrum. Daarom wordt ook hier extra aandacht besteed aan de bouw en het behoud van het frontgedeelte van het gebouw.

Materialen voor een gevel
Er worden verschillende eisen gesteld aan het ontwerp en de bouw van gevels. De gevel moet over een bepaalde constructieve stevigheid beschikken. Daarnaast moet een gevel ook aantrekkelijk en functioneel zijn. Gevels worden van verschillende materialen gemaakt. De meeste materialen die worden toegepast zijn (bak)stenen, hout, glas en metalen. Een gebouw bestaat uit verschillende gevels. De gevels van één gebouw kunnen van verschillende materialen zijn gemaakt en verschillend zijn vormgegeven. Met name de voorgevel wordt over het algemeen aantrekkelijk vormgegeven.

Waar wordt rekening mee gehouden bij de bouw van gevels?

Een gevel is de buitenkant van een gebouw. Een gebouw bevat een voorgevel, een achtergevel en twee zijgevels. Door architecten en tekenaars kunnen gevels aantrekkelijk worden ontworpen. Gevels hebben naast een esthetische functie ook een belangrijke beschermende functie voor het gebouw. In Nederland zijn er regels omtrent het bouwen van woningen, utiliteit en andere bouwwerken. Deze zijn vastgelegd in het Bouwbesluit. In het Bouwbesluit staan bouwtechnische voorschriften waaraan alle bouwwerken die in Nederland moeten voldoen. Ook verbouwingen vallen onder het Bouwbesluit.

Algemene aspecten
Gevels beschermen de binnenzijde van het gebouw tegen wind, vocht en tocht. Daarnaast zijn doormiddel van muurankers de vloeren van het gebouw soms verankert in de gevel. De gevel moet ook belastingen opnemen en afvoeren. Deze belastingen kunnen bijvoorbeeld ontstaan door de wind die tegen de gevels aandrukt.

Daglicht
De gevels die gebouwd worden moeten daarnaast ook voldoende daglicht voor de gebruikers van de woning of utiliteitspand doorlaten. Dit kan bijvoorbeeld worden gerealiseerd door het plaatsen van ramen in de gevels. Aan de ramen in de gevels worden ook eisen gesteld met betrekking tot vormgeving en constructieve stevigheid. Daarnaast dienen ramen tegenwoordig ook voldoende geïsoleerd te zijn.

Spouwmuur
De isolatie van gevels is tegenwoordig ook een belangrijk aspect waar aandacht aan moet worden besteed tijdens de bouw. Hierbij wordt niet alleen aandacht besteed aan de isolerende beglazing ook de muren moeten worden geïsoleerd. De meeste moderne gevels die worden gebouwd zijn voorzien van een spouwmuur. De spouwmuur zorgt er voor dat de doorslag van vocht van buiten naar binnen wordt voorkomen.

Door de toepassing van een spouwmuur bestaat de gevel uit twee aparte muren die van baksteen of steenachtig materiaal (zoals beton) zijn gemaakt. Tussen deze twee muren bevindt zich de luchtspouw. Deze luchtspouw wordt gedeeltelijk of geheel gevuld met isolatiemateriaal. Dit isolatiemateriaal zorgt er voor dat de woning ondanks lage buitentemperaturen langer de stookwarmte vasthoudt. Dit levert de gebruikers een besparing op in de energielasten. Daarnaast zorgt een reductie van de stookkosten er ook voor dat er minder CO2 uitstoot plaatsvind en het milieu dus minder schade wordt toegebracht.

De bouw van een gevel
Een gevel kan van verschillende materialen worden gebouwd. De meest gebruikte materialen zijn, hout, metalen, kunststoffen en bakstenen. In Nederland wordt de meeste gevallen gebruik gemaakt van bakstenen. Deze bakstenen worden tijdens het metselen aan elkaar verbonden doormiddel van mortel. Daarna worden de voegen tussen de bakstenen opgevuld met voegspecie. De voegspecie is ook een soort mortel maar bevat verhoudingsgewijs weinig water. Nadat de voegen gedicht zijn is de gevel klaar.

Gevels kunnen ook van hout worden gemaakt, kunststoffen, natuursteen en diverse metalen zoals aluminium en staal. Aan al deze materialen zijn voor en nadelen verbonden. Ook de mechanische eigenschappen van deze materialen verschillen. De eisen die gesteld worden aan het gebruik van deze materialen in de gevelconstructies zijn streng. De gevel moet constructief stevig zijn en mag niet kunnen inzakken en de gevelbeplating mag niet los raken door breuk of corrosie.

Wat is de omschrijving van een pui in de bouwkunde?

De benaming pui wordt in de bouwkunde op verschillende manieren gebruikt. Over het algemeen gebruikt men het woord pui voor het onderste gedeelte van de gevel van een gebouw. Het woord kan echter meerdere betekenissen hebben. Zo wordt het woord pui ook veel gebruikt voor de voorkant van een winkel. Deze benaming maakt duidelijk dat de pui een aantrekkelijke of uitnodigende vormgeving moet hebben. Een pui heeft bij de meeste winkels een etalage.

De term pui wordt echter niet alleen bij winkels gebruikt. Ook gebouwen die onder grotere utiliteit vallen kunnen worden voorzien van een pui. Een pui of een puiconstructie ziet er meestal anders uit dan de rest van het gebouw. Het verschil tussen de pui en de overige vormgeving van het gebouw zit bijvoorbeeld in het materiaal. In de praktijk bestaan veel puien uit een houten of metalen constructie die met glas of hout is gevuld. Een pui heeft meestal een afwijkende vorm of kleur dan de rest van het gebouw.

Pui of puikozijn
Een puikozijn wordt ook wel pui genoemd. Dit is een kozijn dat over het algemeen een grote afmeting heeft en daardoor een groot deel van de gevel vormt. Een puikozijn bestaat in dit geval uit een raam of een samenstelling van meerdere ramen. Hierin bevinden zich glasopeningen, dichte panelen en deuren.

Binnenpui
Ook de term binnenpui wordt in de bouwkunde gebruikt. De binnenpui is vergelijkbaar met de pui of het puikozijn aan de buitenzijde van het pand. De binnenpui is over het algemeen ook samengesteld uit meerdere kozijnen en ramen. Het doel van de binnenpui is het creëren van een afscheiding tussen een gang en een andere ruimte. Ook kan een binnenpui worden geplaatst als een afsluiting van een trappenhuis of tochtportaal.