Overzicht functies in de metaaltechniek

De metaaltechniek is een grote sector binnen de techniek. In de metaaltechniek zijn enorm veel verschillende functies ontstaan de afgelopen jaren. Veel functies hebben echter overlapping met elkaar of zijn synoniemen voor elkaar geworden. Er treed soms verwarring op wanneer men Engelse functiebenamingen gebruikt. Zo wordt een engineer meestal als middenkaderfunctie beschouwd voor iemand die machines en constructies bedenkt en ontwerpt. In de offshore is een engineer echter een uitvoerende (onderhouds)monteur. Dat maakt het soms lastig om precies duidelijk te krijgen hoe de functie-indeling in de metaaltechniek precies is. Hieronder is meer informatie weergegeven over de metaaltechniek en de functies die daar toe behoren.

Metaaltechniek of werktuigbouwkunde?
De metaaltechniek is, zoals in de inleiding is aangegeven, een brede sector. Dat betekent dat er verschillende technische vakgebieden onder vallen. Sommige mensen zien metaaltechniek en werktuigbouwkunde als synoniemen voor elkaar maar dat is niet juist. De werktuigbouwkunde is gericht op de het ontwerpen, het ontwikkelen, het samenstellen, het installeren, het inregelen en onderhouden van machines en andere werktuigen. De werktuigbouwkunde valt onder de metaaltechniek maar de metaaltechniek omvat echter veel meer dan alleen de werktuigbouwkunde.

Het begint in feite al met het winnen van metaal uit ijzererts en het gieten van het gewonnen metaal in een bepaalde vorm (bloom). Daarna wordt het metaal bewerkt en bijvoorbeeld gewalst tot platen of verwerkt tot profielstaal en buis of pijp. Al deze bewerkingen behoren tot de metaaltechniek. Ook de bouw van constructies zoals loodsen, balustrades, hekwerken en andere bouwwerken van metaal valt onder de metaaltechniek. De scheepsbouw, jachtbouw en de offshore worden meestal onder de metaaltechniek geplaatst. Dat zorgt er voor dat er een enorme diversiteit is ontstaan aan functies in de metaaltechniek. Hieronder is echter een algemeen overzicht geplaatst van functies in de metaaltechniek.

Functies in de metaaltechniek
In de metaaltechniek zijn verschillende functies aanwezig. Het gaat te ver om alle functies hieronder volledig te benoemen. Daarom wordt een algemeen overzicht geboden van functies die gebruikelijk zijn in de metaaltechniek.

Top van het bedrijf

  • Eigenaar/ directie/ bedrijfsleider: deze zijn belast met de dagelijkse leiding van het bedrijf. De directie neemt beslissingen over de omvang van het personeelsbestand, investeringen, organisatie en reorganisatie.

Middenkader

  • Verkoper/ accountmanager verkoopt de machines, transportmiddelen en constructies van het bedrijf. Deze middenkaderfunctionaris haalt ook de orders en opdrachten binnen.
  • Engineer/ constructeur bedenkt oplossingen voor klanten en berekent de belastbaarheid van de constructie, machine (werktuigbouw), voertuig of vaartuig.
  • Tekenaar werkt de ideeën van de constructeur uit tot werktekeningen voor de productie.
  • Werkvoorbereider verzameld de werktekeningen en verstrekt deze aan de werkvloer. Daarnaast coördineert de werkvoorbereider materialenstroom naar de werkvloer en bewaakt de voortgang.
  • Inkoper heeft contact met de werkvoorbereider en andere middenkaderfunctionarissen zoals de verkoper over de benodigde materialen. Daarnaast heeft de inkoper ook contact met de verantwoordelijke van het magazijn.

Werkvloer

  • Productieleider onderhoud contacten met het middenkader (o.a. werkvoorbereider en tekenaar) over de productie. Coördineert de taakverdeling op de werkvloer richting de verschillende afdelingshoofden (chef). Zorgt er voor dat het productieproces optimaal verloopt.
  • Werkplaatschef of afdelingshoofd is verantwoordelijk voor een specifiek deel van de werkvloer bijvoorbeeld de verspaning, montage, lasafdeling (lasbaas) of reparatie en onderhoud. De werkplaatschef geeft leiding aan deze specifieke afdeling en zorgt er voor dat het personeel goed het werk kan uitvoeren door de materiaalstroom te controleren en tijdig problemen op te lossen op het gebied van personeelsbezetting.
  • Machinebankwerker. Metaalbewerkers in deze functie gebruiken grote niet of nauwelijks verplaatsbare machines om metaal te bewerken. Hierbij kun je denken aan draaibanken, freesbanken, kantbanken, zetbanken, zaaginstallaties, lasersnijmachines, plasmasnijmachines, en grote OP lasinstallaties.
  • Constructiebankwerker. Dit is een algemene benaming voor werknemers die daadwerkelijk productietekeningen gebruiken om een constructie te maken. Er wordt meestal een onderscheid gemaakt tussen assistent constructiebankwerkers en ervaren constructiebankwerkers die zelfstandig aan de slag kunnen met behulp van tekeningen. Constructiebankwerkers moeten in de praktijk vaak kunnen lassen, slijpen, snijden, zagen, knippen, boren en andere metaalbewerkingstechnieken toepassen.
  • Assemblagemedewerker. Deze werknemers stellen machines en constructies samen doormiddel van bout- en moerverbindingen. Vaak werken assemblagemedewerkers met behulp van tekeningen.
  • Magazijnmedewerkers zorgen er voor dat het magazijn op orde blijft en dat de werknemers op de werkvloer de benodigde materialen en gereedschappen ontvangen. Daarnaast rijden magazijnmedewerkers meestal op een heftruck en helpen ze met laden en lossen van materialen voor transport.

Onderhoud en service

  • Servicemonteur. Deze monteur plaatst machines en constructies op locatie bij een klant en zorgt er voor dat deze machine of constructie wordt geïnstalleerd en indien nodig wordt ingeregeld.
  • Storingsmonteur. Brengt storingen in kaart en lost deze effectief op doormiddel van PLC en SCADA programma’s.
  • Onderhoudsmonteurs. Er zijn verschillende soorten onderhoudsmonteurs die vaak in de praktijk worden uitgesplitst in allround onderhoudnsmonteurs die zowel elektrisch- als mechanisch onderhoud kunnen uitvoeren en onderhoudsmonteurs die gespecialiseerd zijn in mechanisch onderhoud of elektrisch onderhoud.

Diversiteit aan functies en functieprofielen
Bovenstaande lijst is niet compleet. Er zijn namelijk nog veel meer functies in de metaaltechniek. Toch biedt deze functielijst met beknopte beschrijving een algemeen overzicht van de functies die je in de metaaltechniek zoal tegen kunt komen. Verschillende functies zoals lasser of slijper behoren bijvoorbeeld tot de constructiebankwerkfunctiecategorie. Mechatronicamedewerkers kunnen tot de assemblage behoren als ze daadwerkelijk de machine bouwen. Ook zou iemand met een mechantronica achtergrond kunnen behoren tot het middenkader als hij of zij de machine ontwerpt of tekent. Zo kunnen veel van de dagelijks gebruikte functies in de metaaltechniek in bovenstaande lijst worden verwerkt. Mochten er nog aanvullingen of tips zijn dan kun je die altijd insturen via het contactformulier op deze website.

Wat is Teach-in draaien en wat is het verschil met CNC draaien?

Het Teach-in draaien is een ontwikkeling van de laatste jaren in de verspaning. Teach-in draaien verschilt van CNC-draaien. Een belangrijk verschil is de eenvoudiger wijze waarop de machine geprogrammeerd wordt. Dit wordt gedaan aan de hand van een computersysteem dat aan de draaibank verbonden is. In dit computersysteem kan de draaier aan de hand van een interactief invulproces de juiste gegevens invoeren waarmee de machine de bewerking uitvoert op het basismateriaal.

De computer maakt  Teach-in eenvoudig
De computer rekent aan de hand van deze gegevens de snede opdeling uit. Daarbij bepaalt de computer van de draaibank tevens het optimale toerental en de bijbehorende spoed voor het product. Via een beeldscherm worden aan de draaier bewerkingsinstructies getoond. Dit zorgt er voor dat de draaier de machine eenvoudiger kan bedienen.

Computergestuurd en manuele bieding mogelijk
De computer van de draaibank kan echter ook worden uitgeschakeld. Door dit te doen functioneert de draaibank als een niet-computergestuurde draaibank en zal de draaier zelf handmatig de machine moeten instellen. De werking van de Teach-in draaibank is door het uitschakelen van de computer in wezen een conventionele draaibank met een beeldscherm dat voor de digitale uitlezing kan worden gebruikt. Een Teach-in draaibank kan zowel manueel bedient worden als computer gestuurd. Een CNC draaibank is echter volledig computergestuurd. Dit houdt in dat bij een CNC draaibank de coördinatie tussen het gereedschap en het werkstuk volledig door de computer wordt geregeld.

Verschillen tussen Teach-in en CNC verspanen
De eenvoudige programmering van de Teach-in draaibank zorgt er voor dat draaiers veel sneller kunnen werken. Een CNC-draaibank vereist meer vaardigheden van de draaier. Een draaier die met een CNC-draaibank werkt moet ervaren zijn in het programmeren van het besturingsprogramma dat op de computer van de CNC-draaibank is geïnstalleerd. Er zijn in de praktijk verschillende besturingsprogramma’s voor CNC-draaibanken. Met een CNC-draaibank kunnen wel veel meer verschillende programma’s worden geschreven. Bij een Teach-in draaibank liggen de programma’s grotendeels vast en moet de draaier alleen de juiste gegevens invullen en aanklikken.

Waarvoor is Teach-in draaien geschikt?
Een Teach-in draaibank is geschikt voor het produceren van enkelstuks of kleine series van bepaalde producten. Daarnaast heeft deze draaibank nog steeds een grote repeteernauwkeurigheid. Naast Teach-in draaien zijn er ook machines waarmee een verspaner kan Teach-in frezen. Omdat de programmering van deze machines sneller gaat, worden kosten bespaard. Dit zorgt er voor dat producten goedkoper aan klanten kunnen worden aangeboden. Daarnaast vereisen deze machines niet de grote mate van ervaring die bij CNC-draaibanken en CNC-freesbanken wel vereist is. Personeel hoeft daardoor minder hoog of minder specifiek opgeleid op te worden.