Onderhoudsmonteurs gevraagd in juni 2019

In Nederland werken veel bedrijven met machines en werktuigen. Voor de ontwikkeling, bouw en installatie van machines en appraten is een specifiek vakgebied ontstaan namelijk de werktuigbouwkunde. Binnen de werktuigbouwkunde zijn echter ook nog een aantal deelgebieden. Het ene deelgebied is gericht op het bedenken, ontwerpen en tekenen van de machines weer een ander deel is gericht op de bouw en assemblage van machines en apparaten. Er zijn ook specifieke disciplines die zich richten op de installatie en het onderhoud van de werktuigen en machines die reeds bij bedrijven zijn geplaatst. In dat segment is een groot tekort aan personeel ontstaan. Door de jaren heen zijn er in Nederland nogal wat machines en apparaten geïnstalleerd. Na verloop van tijd tonen deze machines echter slijtage en andere technische mankementen. Een ervaren onderhoudsmonteur kan deze technische problemen echter oplossen. Het probleem is echter dat deze ervaren monteurs nauwelijks op de arbeidsmarkt beschikbaar zijn.

Binnen de onderhoudstechniek wordt bovendien nog onderscheid gemaakt tussen mechanisch onderhoudsmonteur en elektrotechnisch onderhoudsmonteur. Ook de functie allround onderhoudsmonteur wordt gebruikt. Soms gebruikt men ook de term mechatronicamonteur. Hierbij zijn de woorden mechanica en elektronica met elkaar verbonden om aan te geven in welke brede vakgebieden de onderhoudsmonteur actief zal zijn in de uitoefening van de functie. Onderhoudsmonteurs kunnen ook verder gespecialiseerd zijn in automatiseringstechniek zoals PLC en SCADA. Voor deze specifieke kennis worden vaak aanvullende opleidingen en cursussen aangeboden.

Software wordt steeds belangrijker in een industriële omgeving waarin machines vrijwel geheel geautomatiseerd zijn. Deze automatisering zorgt er voor dat veel productiepersoneel uit de industrie verdwijnt maar er ontstaat wel weer ruimte voor onderhoudsmonteurs die deze machines en automatisering moeten onderhouden, updaten en repareren wanneer het nodig is. Ook het vakgebied storingzoeken is complexer dan men in eerste instantie zou denken. Een onderhoudsmonteur moet ook kunnen uitzoeken waarom een machine niet doet wat deze wel behoort te doen. Onderhoudsmonteurs blijven zich ontwikkelen ook in 2019. Toch is er een groot tekort aan ervaren onderhoudsmonteurs. Dit tekort zal de komende tijd blijven bestaan ondanks het feit dat er steeds meer aandacht wordt besteed aan het opleiden van nieuwe onderhoudsmonteurs.

Wat is procestechniek en op welke wijze is deze techniek verbonden met de procesindustrie?

Procestechniek is onlosmakelijk verbonden met de procesindustrie. Deze industriële sector is heel breed. De procesindustrie is gericht op het produceren van producten. Deze productie gebeurd in fabrieken. Bij het vervaardigen van producten kunnen verschillende processen worden gebruikt. Zo kunnen bijvoorbeeld chemische of biochemische processen worden gehanteerd voor het vervaardigen van producten. Daarnaast kunnen producten ook doormiddel van fysische processen of mechanische processen worden geproduceerd.

Producten die in de procesindustrie worden geproduceerd
Door de verscheidenheid aan processen die toegepast zijn in de procesindustrie kunnen verschillende producten worden vervaardigd. Hierbij kan onder andere onderscheid worden gemaakt tussen eindproducten en halffabricaten. Een eindproduct is in principe meteen gebruiksklaar terwijl halffabricaten nog één of enkele bewerkingen moeten ondergaan om tot een eindproduct te kunnen komen. De eindproducten kunnen zowel verpakt voedsel als voorwerpen, gereedschappen, verzorgingsproducten, speelgoed en andere producten zijn. Bijna alle producten en voedingsmiddelen die men in het dagelijks leven gebruikt en nuttigt zijn in een fabriek geproduceerd of verpakt. De procesindustrie is daardoor één van de belangrijkste industrieën van de Westerse Wereld.

Wat is procestechniek?
Hierboven heb je gelezen dat er veel verschillende producten worden geproduceerd in de procesindustrie. De materialen waaruit de producten zijn vervaardigd verschillen enorm. Zo kunnen voedingsmiddelen uit melk maar ook uit granen en andere grondstoffen worden vervaardigd. Gebruiksvoorwerpen kunnen uit diverse kunststoffen vervaardigd worden maar ook uit hout en metaal. De manieren waarop deze grondstoffen verwerkt en bewerkt worden verschilt daarnaast ook. De procestechniek houdt zich bezig met het ontwerpen van de juiste machines om een bepaald product te vervaardigden. Daarbij wordt ook gekeken naar de volgorde waarin machines een bepaalde grondstof moeten bewerken tot eindproduct.

In de procesindustrie worden machines gebruikt die in de procestechniek zijn bedacht en gebouwd. De procestechniek richt zich daardoor niet alleen op het ontwerp. De bouw van machines in de procestechniek vormt een belangrijk onderdeel. Omdat machines in feite werktuigen zijn om een bepaalde bewerking uit te voeren wordt procestechniek ook wel onder de werktuigbouwkunde geplaatst. Procestechniek heeft naast een werktuigbouwkundige kant ook raakvlakken met de chemie, elektrotechniek en regeltechniek.

Automatisering in procestechniek
De machines zijn ontworpen en gebouwd om een bepaalde bewerking te doen. Doormiddel van de bewerking wordt een grondstof of halffabricaat in de gewenste vorm gebracht. Deze processen worden in de procestechniek zoveel mogelijk geautomatiseerd. De automatisering van machines is niet eenvoudig. Machines moeten voor een belangrijk deel zelf bewerkingen uitvoeren op het juiste moment. Daarvoor worden machines geprogrammeerd. Er worden in de praktijk verschillende programmeersystemen gebruikt. Een bekend systeem waarmee een machine kan worden geprogrammeerd is een PLC. Deze afkorting wordt voluit als volgt geschreven: Programmable logic controller. PLC systemen zorgen er voor dat bepaalde delen van een machine wel elektrische stroom krijgen en andere delen niet. Dit gebeurd onder ander door het inschakelen en uitschakelen van relais.

Naast een PLC systeem kan ook gebruik worden gemaakt van een Supervisory Control And Data Acquisition oftewel een SCADA. Dit is ook een industrial control system (ICS). Verder wordt in de praktijk ook wel een Distributed Control System (DCS) en een Process control system (PCS) gebruikt. Het programmeren, updaten en aanpassen van deze systemen is het werk van softwarespecialisten. Software engineers zijn voortdurend bezig met het ontwikkelen van nieuwe softwaresystemen voor de procesindustrie. Daarnaast worden software engineers ingezet om oude softwaresystemen te optimaliseren.

Procesoperators in de procestechniek
Procesoperators moeten er voor zorgen dat de processen in fabrieken goed verlopen. Dit gebeurd onder andere op grote beeldschermen en andere systemen waarmee de ontwikkelingen en processen in de fabriek worden gevisualiseerd. Hierbij wordt aandacht besteed aan de manier waarop de machines op elkaar zijn afgestemd en de output van de machines. Daarnaast wordt door de procesoperators gekeken naar de eventuele problemen die kunnen ontstaan bij bepaalde machinelijnen en wat daar de oorzaken van zijn. Hiervoor heeft een procesoperator veel contact met operators in de fabriek.

Operators in de procestechniek
De operators zijn verantwoordelijk voor één of enkele machines in het proces. Er wordt in de praktijk ook wel onderscheid gemaakt tussen machineoperators die verantwoordelijk zijn voor één machine en lijnoperators die verantwoordelijk zijn voor een complete machinelijn. Operators kunnen productiekrachten aansturen en zijn daarnaast verantwoordelijk voor voldoende toevoer van grondstoffen en halffabricaten voor de machine(s). Tijdens het proces kunnen machines echter ook te maken krijgen met een storing, slijtage of een andere vorm van beschadiging waardoor de machine niet goed meer functioneert. Eenvoudige technische problemen worden meestal door de operators zelf opgelost. Complexe problemen vereisen vakkundigheid. Daarvoor worden onderhoudsmonteurs ingezet.

Onderhoudsmonteurs in de procestechniek
Wanneer machines stil staan in een fabriek telt elke seconde. De machine moet zo snel mogelijk weer werkzaam zijn. Onderhoudsmonteurs zorgen er in de procesindustrie voor dat een storing in een machine zo snel mogelijk gelokaliseerd wordt en wordt opgelost. In sommige fabrieken wordt gebruik gemaakt van allround onderhoudsmonteurs. Andere fabrieken maken onderscheid tussen mechanische onderhoudsmonteurs, elektrotechnische onderhoudsmonteurs en storingsmonteurs met ervaring op software gebied (zoals PLC). Deze monteurs moeten goed onder tijdsdruk kunnen werken.