Shell contract getekend over aardgas met Koeweit in december 2017

Shell heeft de overeenkomst over de levering van lng gesloten met de nationale oliemaatschappij van Koeweit. Het Nederlands-Britse olieconcern heeft het bericht over de levering van vloeibaar gemaakt aardgas zondag 24 december 2017 bekendgemaakt.

Wat is lng?
Shell heeft onlangs een nieuw langjarig contract getekend over de levering van vloeibaar aardgas dat ook afgekort wordt met lng. De afkorting lng staat voor liquefied natural gas. Met de Engelse term liquefied natural gas doelt men op vloeibaar gemaakt aardgas. Men noemt liquefied natural gas ook wel gas in cryogene toestand of cryogeen gas. Dit houdt in dat het aardgas een zeer lage temperatuur heeft waardoor het gasvormige aardgas vloeibaar wordt. Dat maakt dat het ‘liquefied’ is en omdat het uit de bodem wordt gehaald spreekt men van ‘natural gas’.

Is lng milieuvriendelijk?
Men moet echter niet de indruk krijgen dat het gaat om biogas want dat is zeker niet het geval, aardgas is een delfstof en behoort tot de fossiele brandstoffen. Aardgas is daardoor zeker niet milieuvriendelijk maar wel minder schadelijk voor het milieu dan het verbranden van aardolie, steenkool en bruinkool. Om die reden worden kolcentrales soms vervangen door aardgascentrales voor de energieopwekking. De zorgt voor minder CO2 emissie maar is nog lang niet zo ‘milieuvriendelijk’ als het opwekken van elektriciteit met windmolens.

Levering liquefied natural gas
De levering van lng zal plaatsvinden vanaf 2020 dan gaat de leveringsovereenkomst in. De overeenkomst heeft een looptijd van vijftien jaar. Shell zal het liquefied natural gas leveren aan Koeweit. Met het lng moet Koeweit een extra impuls krijgen voor de groeiende energiebehoefte. De energiebehoefte is echter slechts één kwestie. Het land moet bijvoorbeeld ook een bijdrage leveren aan de beperking van de CO2 uitstoot. Koeweit moet de emissie van vervuilende stoffen en broeikasgassen terugdringen.

Lng en Koeweit
Het contract is dus belangrijk voor Koeweit maar ook voor Shell. Er werd echter geen bericht gegeven over de omvang van het contract. Daarnaast werden ook geen financiële details vermeld. Al vanaf 2010 werd lng aan Koeweit geleverd door Shell. Op dit moment werkt Koeweit aan haar eigen productiecapaciteit. Omdat Koeweit nog onvoldoende liquefied natural gas produceert zal het land nog afhankelijk zijn van de import van lng uit het buitenland. Daarom kan Shell de komende jaren zeker nog het liquefied natural gas aan het Golfstaatje.

Total vanaf 2017 tweede speler op het gebied van Liquefied Natural Gas (LNG)

Total is een Franse olie- en gasmaatschappij en is actief in de LNG-markt. De letters LNG staan voor Liquefied Natural Gas dit betekend vloeibaar gemaakt natuurlijk gas. In deze markt zijn verschillende concurrenten van Total actief. Shell is bijvoorbeeld de grootste speler op de markt van Liquefied Natural Gas. Het bedrijf Total blijkt echter de concurrentiestrijd aan te gaan door de LNG-activiteiten van het eveneens Franse energiebedrijf Engie over te nemen. Door de overname van de activiteiten van Engie op het gebied van Liquefied Natural Gas wordt Total de op een na grootste speler op de LNG markt in de wereld.

Liquefied Natural Gas
De aankoop kost Total minimaal 1,5 miljard dollar. Dit is omgerekend 1,3 miljard euro. Als de marktomstandigheden voor Liquefied Natural Gas de komende jaren gunstiger worden dan kan het bedrag oplopen met 550 miljoen dollar oftewel 474 miljoen euro.

Wat is LNG?
Liquefied Natural Gas is aardgas dat vloeibaar is gemaakt. door aardgas vloeibaar te maken is het makkelijker om het op te slaan en te transporteren door bijvoorbeeld gasleidingen. Total heeft met de aankoop de totale LNG-productietak van Engie in handen gekregen. Deze LNG tak bestaan uit deelnemingen in LNG-fabrieken maar ook LNG-schepen waarmee Liquefied Natural Gas wordt getransporteerd behoren daarbij. Ook de installaties in Europa die worden gebruikt om de LNG weer om te zetten in gas zijn aangekocht van Engie.

Wat is LNG brandstof?

LNG is een brandstof die gebruikt kan worden voor verbrandingsmotoren. Het is een extreem koud vloeibaar gas met een grote dichtheid. LNG is een afkorting die voluit staat voor de volgende twee Engelse omschrijvingen:

  • Liquefied natural gas, dit wordt in het Nederlands vertaald met vloeibaar gemaakt natuurlijk gas.
  • Liquid natural gas, oftewel vloeibaar natuurlijk gas in het Nederlands.

Men noemt LNG ook wel gewoon vloeibaar gas. LNG is een mengsel dat bestaat uit de stof methaan maar ook uit mogelijke restgassen zoals stikstof, propaan en ethaan. LNG wordt in de toekomst steeds meer gebruikt als motorbrandstof voor grote schepen. Net als de LPG voor automotoren moet men LNG eerst in gasvormige toestand brengen om deze brandstof effectief te kunnen toepassen in verbrandingsmotoren. Daarom moet men LNG verdampen. LNG is in feite aardgas dat dus eerst in gasvormige toestand wordt gewonnen uit de aardbodem en vervolgens wordt gekoeld tot een vloeibare stof (LNG). Daarna wordt het voor het gebruik weer in gasvormige toestand gebracht. Hieronder is meer informatie over de productie en eigenschappen van LNG weergegeven.

Hoe wordt LNG geproduceerd
Aardgas is gasvormig als het uit de aardbodem naar boven komt, voordat men dit gas in vloeibare vorm heeft gebracht zal men aardgas moeten bewerken. LNG wordt geproduceerd in zogenoemde LNG-fabrieken. Deze fabrieken worden ook wel liquefaction plants genoemd.  Hierbij maakt men gebruik van een koelproces dat in verschillende stappen verloopt. Tijdens het koelen van aardgas worden verschillende ongewenste bestanddelen van het aardgas afgescheiden. De stoffen die worden afgescheiden hebben een condensatietemperatuur die afwijkt van methaan. Uiteindelijk houdt met een mengsel over dat hoofdzakelijk bestaat uit methaan.

De LNG-fabrieken staan onder andere in Algarije, Nigeria, Oman, Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten. Deze fabrieken zijn op de vaste wal gevestigd maar men wil in de toekomst ook drijvende LNG-fabrieken te bouwen. Deze drijvende LNG-fabrieken wil men inzetten in afgelegen offshore-gasvelden. Lng-carriers of gastankers transporteren het gas naar verschillende havens. Vervolgens wordt LNG opgeslagen in opslagtanks van 100.000-180.000 m³. Er zijn  ook grote terminals waarin gemiddeld 5 tot 20 miljard m3 LNG kan worden opgeslagen. In de wereld zijn ongeveer 85 actieve terminals

Eigenschappen LNG
LNG is bij een normale atmosferische druk vloeibaar bij cryogene temperaturen van ca. -162 °C. De dichtheid van LNG is zeer hoog, de stof heeft een veel hogere dichtheid dan bijvoorbeeld aardgas. Daardoor is LNG bij een atmosferische druk ongeveer 600 keer kleiner dan aardgas. Het grote voordeel van deze compacte vloeistof is dat men LNG veel effectiever kan transporteren en opslaan dan aardgas. De dichtheid van LNG verandert op basis van de temperatuur. De temperatuur bepaald dus in feite de dichtheid van dit vloeibare gas.

LNG ten opzichte van benzine en diesel
Ten opzichte van benzine heeft LNG een lage dichtheid. De energiedichtheid van LNG is ongeveer 60% van die van diesel en benzine. Bij de verbranding van LNG ontstaan echter minder schadelijke emissies dan bij de verbranding van andere fossiele brandstoffen zoals diesel en benzine.

LNG en milieuaspecten
Aardgas wordt op dit moment gezien als de schoonste fossiele brandstof die beschikbaar is. Dit komt omdat bij de verbranding van aardgas relatief gezien de minste hoeveelheid CO2 vrij komt. LNG wordt uit aardgas geproduceerd. Toch is deze stof niet zo duurzaam als aardgas. Dat komt onder er enorm veel energie nodig is om LNG uit aardgas te produceren. Het gasmengsel moet worden gekoeld tot -162 °C. Deze lage temperatuur moet ook in de omslag en tijdens het transport gehandhaafd worden. Uiteindelijk gaat men LNG weer opwarmen voor gebruik.

De gebruikstemperatuur van LNG is hoger dan de opslagtemperatuur en transporttemperatuur. Daardoor is ook bij dit proces weer energie nodig. Verder kost het geld om de speciale opslagfaciliteiten te bouwen voor LNG. Daarvoor zijn namelijk speciale metalen nodig zoals nikkel. Op schepen maakt men gebruik van aluminium of Invar. De productie van deze metalen vereist ook veel energie. LNG is om die redenen niet echt een hele schone fossiele brandstof.

Wat betekent cryogeen en wat zijn cryogene experimenten?

Cryogeen kan letterlijk worden vertaald met koud makend. Met het woord cryogeen maakt men duidelijk dat er werkzaamheden of experimenten worden verricht bij zeer lage temperaturen. Als men cryogene experimenten uitvoert  zal men daarvoor speciale stoffen moeten gebruiken. Deze stoffen hebben meestal de eigenschap dat ze een laag kookpunt hebben. Een aantal vloeistoffen  die hierbij aan de orde kunnen komen zijn:

  • Distikstof wordt ook wel stikstofgas genoemd of moleculaire stikstof: kookpunt 77 K (-196 Graden Celsius/ °C).
  • Diwaterstof, ook wel bekend onder de naam waterstof en waterstofgas: kookpunt 20K (-252,87 Graden Celsius/ °C).
  • Helium: kookpunt 4.2K/ 4.3 K of (- 268,9 Graden Celsius/ °C).

Vloeibare stikstof is niet heel kostbaar en is daarom zeer geschikt om te gebruiken voor verschillende experimenten. Vloeibare helium wordt minder gebruikt omdat het duurder is en daarnaast is het minder geschikt om te transporteren vanwege de veel lagere verdampingswarmte die hoge eisen stelt aan de isolatie tijdens het transport. Vloeibare helium wordt daarom alleen ingezet bij specifieke experimenten waarbij een extreem lage temperatuur nodig is. In dat geval wordt vloeibare helium ter plekke uit heliumgas gemaakt.

Waarom worden cryogene experimenten uitgevoerd?
Bij lage temperaturen bewegen atomen veel minder snel. Daarom worden veel wetenschappelijke experimenten cryogeen uitgevoerd. Daarnaast worden de geleidende eigenschappen van materialen beter als de temperatuur wordt verlaagd. Supergeleiders hebben een zeer geringe weerstand tegen elektrische stroom maar moeten daarvoor wel in een zeer koude toestand worden gebracht. Bij lage temperaturen treed er minder ‘ruis’ op in elektronische circuits. Verder kunnen sommige stoffen in supervloeibare staat worden gebracht indien men experimenten cryogeen uitvoert.

Liquefied of liquid natural gas lng
Lng is een afkorting die staat voor liquid natural gas/ liquefied natural gas. Dit mengsel wordt in het Nederlands ook wel vloeibaar aardgas genoemd. Lng is een mengsel dat hoofdzakelijk bestaat uit methaan. Daarnaast kunnen ook mogelijk restgassen aanwezig zijn in het mengsel. Deze restgassen kunnen bijvoorbeeld ethaan, propaan of stikstof zijn. Aardgas wordt in vloeibare staat getransporteerd. Dit gebeurd onder cryogene temperaturen. Bij normale druk wordt methaan vloeibaar bij cryogene temperaturen van ca. -162°C. Het volume van lng is 600 maal geringer dan aardgas bij een normale atmosferische druk en temperatuur. Door deze volumereductie is lng geschikt om te transporteren bijvoorbeeld over zee met in lng-tankers.