Wat wordt op het Shell-terrein in Moerdijk geproduceerd?

Shell Nederland Chemie B.V. vestiging Moerdijk wordt ook wel SNC Moerdijk genoemd. Dit terrein bevat vier onderdelen en behoort tot de grootste chemiecomplexen in Nederland. Het totale complex heeft een oppervlakte van 325 hectare. Iedere dag werken op het Shell-terrein ongeveer 1300 medewerkers. Daarvan zijn 800 medewerker van Shell. De overige medewerkers zijn aannemers. Het olie- en chemiebedrijf Shell produceert op dit terrein per jaar 4,5 miljoen ton aan chemische producten.

Het Shell-terrein in Moerdijk werd in de jaren zestig van vorige eeuw door Shell in gebruik genomen. Deze nieuwe vestiging was noodzakelijk voor Shell omdat het bedrijf in Pernis te weinig ruimte had om nieuwe chemische fabrieken te bouwen. De locatie Moerdijk was voor Shell een logische keuze omdat deze locatie centraal ligt en daardoor goed bereikbaar is. Verder konden de Shell-complexen Moerdijk en Pernis via ondergrondse pijpleidingen goed met elkaar verbonden worden. Men koos in de jaren zestig niet voor een locatie in Antwerpen omdat die locatie minder gunstig zou zijn voor de werkgelegenheid van Nederlandse werknemers.

Belangrijkste productieproces van Shell Moerdijk
Shell Moerdijk is een complex waar verschillende chemische processen worden uitgevoerd. Het grootste deel van het proces is het kraken, dit onderdeel wordt ook wel aangeduid met de ‘kraker’. Hierbij wordt gebruikt gemaakt van een zogenoemde stoomkraker met een enorme productiecapaciteit. In de stoomkraker worden verschillende chemische stoffen zoals gasolie, hydrowax, lpg en nafta afgebroken oftewel gekraakt. Door dit kraken ontstaan andere verbindingen. Voorbeelden van de nieuwe verbindingen die kunnen ontstaan doormiddel van kraken zijn propyleen, ethyleen en butadieen. Deze nieuwe verbindingen kunnen worden gebruikt voor de productie van bijvoorbeeld rubber. De ‘kraker’ van Shell in Moerdijk heeft een jaarlijkse capaciteit:

  • van 900.000 ton per jaar
  • propeen: 500.000 ton per jaar
  • 1,3-butadieen: 115.000 ton per jaar

Daarnaast bevat SNC Moerdijk nog twee fabrieken:

  • Moerdijk Etheen Oxide en Derivaten (MEOD) met een productiecapaciteit van 305.000 ton etheenoxide per jaar en 150.000 ton mono-etheenglycol per jaar.
  • Styreenmonomeer en Propeenoxidefabrieken (MSPO) met een productiecapaciteit van 450.000 ton propeenoxide per jaar en een productiecapaciteit van 1.000.000 ton styreen per jaar.

De helft van de grondstoffen wordt aangevoerd vanuit het Shellcomplex in Pernis. De overige helft van de grondstoffen en basisproducten wordt via schepen aangevoerd naar Shell Moerdijk. Slechts een klein deel van de grondstoffen wordt via wegtransport naar deze locatie gebracht.

Waar worden de producten van Shell Moerdijk voor gebruikt?
Shell Moerdijk verwerkt chemische producten tot nieuwe grondstoffen voor nieuwe producten. De grondstoffen van Shell Moerdijk worden vooral gebruikt voor de productie van rubberproducten zoals autobanden en schoenzolen. Daarnaast worden de chemische stoffen ook gebruikt voor de fabricage van verf en plastic producten zoals cd-hoesjes.

Veiligheid chemiebedrijven en tankbedrijven moet beter

Volgens de Tweede Kamer doen chemiebedrijven en tankbedrijven onvoldoende aan veiligheid. Op donderdag 5 september 2013 wordt in de Kamer gesproken over een tussenrapport over de veiligheid bij tankopslagbedrijven. Dit rapport is opgesteld door de inspectie SZW die de veiligheid van de tankopslagbedrijven onderzoekt en daarover publiceert. Een belangrijke aanleiding voor het onderzoeken van de veiligheid bij deze opslagbedrijven zijn de misstanden bij het Odfjell olieopslagbedrijf.

Tussenrapport van SZW
Volgens het tussenrapport van SZW hebben veel olieopslagbedrijven de veiligheid niet de hoogste prioriteit gegeven in hun bedrijfsvoering. Bij Odfjell is de veiligheid het slechtst gewaarborgd. Geen ander bedrijf heeft het met de veiligheid zo slecht voor elkaar als Odfjell. Bij dat bedrijf ging het 64 keer fout in 10 jaar tijd. Bij deze ‘fouten’ kan gedacht worden aan het niet houden aan wet en regelgeving. Hierdoor lopen medewerkers en omwonenden gevaar.

Veiligheid verplicht
Naast Odfjell is ook bij andere bedrijven in de olieopslag de veiligheid niet op orde. Er werden door de SZW verschillende problemen geconstateerd bij bedrijven. Deze problemen hadden onder andere te maken met koelinstallaties en blussystemen. Ook de explosieveiligheid liet bij een aantal bedrijven te wensen over. De Tweede Kamer maakt zich zorgen over deze tussenrapportage en wil meer druk uitoefenen op de olieopslagbedrijven. Er wordt onder andere gesproken over het verplicht aanstellen van een veiligheidskundige en het opleggen van hoge boetes wanneer bedrijven zich niet houden aan de regels.