Wat is een vonkinductor of Ruhmkorff-inductor en wat is de werking daarvan?

Een vonkinductor of Ruhmkorff-inductor wordt gebruikt voor het opwekken van hoogspanning. Deze hoogspanningstransformator wordt gebruikt voor het opwekken van een elektrische spanning van 100.000 Volt of meer. Deze spanning wordt opgewekt uit een gelijkstroombron doormiddel van inductie. In het verleden werd een vonkinductor gebruikt als voeding voor bijvoorbeeld geissler- en crookesbuizen. Daarnaast werd een vonkinductor ook gebruikt voor het uitzenden van radiogolven en het opwekken van röntgenstraling.

Toepassing van de vonkinductor
Tegenwoordig wordt er minder gebruik gemaakt van vonkinductors voor het opwekken van hoogspanning. In plaats daarvan maakt men in toenemende mate gebruik van een transformator met hoogspanningsgelijkrichters. Varianten van de vonkinductor worden nog wel toegepast. Een voorbeeld hiervan is de bobine die wordt gebruikt bij benzinemotoren. Deze bobine is gebaseerd op de vonkinductor. Een bobine wordt gebruikt om hoogspanning op te wekken, deze hoogspanning is nodig om de bougie een vonk te laten maken. Met de vonk van de bougie wordt het brandstofmengsel in de cilinder tot ontbranding gebracht zodat druk ontstaat. De bobine is slechts één voorbeeld van een vonkinductor er worden tegenwoordig ook vonkinductors gebruikt met lagere uitgangsspanningen. Deze worden bijvoorbeeld gebruikt als voeding voor schrikdraad.

Wat is het principe van een vonkinductor?
Een vonkinductor bestaat uit 2 spoelen. Deze spoelen hebben een cilindrische vorm en zijn om een ijzerkern heen gewikkeld. Deze ijzerkern heeft de vorm van een staaf. De twee spoelen zijn gemaakt van elektrolytisch koper. De spoelen kunnen worden ingedeeld in een primaire spoel en een secundaire spoel. Door de primaire spoel loopt een gelijkstroom door de draden van de wikkelingen. Deze gelijkstroom wordt onderbroken door een zelfstandige onderbreker die ook wel de ‘hamer van Wagner’ wordt genoemd. Dit onderbreken gebeurd continu en zorgt er voor dat er in de secundaire spoel een zeer hoge wisselspanning geïnduceerd wordt. Deze hoge wisselspanning heeft een sterk asymmetrische vorm. De spanning die hierbij wordt opgewekt is zo hoog dat er een vonk ontstaat. Deze vonk is een elektrische ontlading die tussen de secundaire aansluitklemmen ontstaat. Bij een bobine van een verbrandingsmotor wordt de bobine gebruikt om voldoende hoogspanning te leveren voor de bougie die de vonk maakt.

Wat is een bobine en waar wordt deze voor gebruikt?

Een bobine is een transformator die wordt gebruikt in het ontstekingssysteem van verbrandingsmotoren. Het woord bobine is ontleend uit het Frans, in het Frans betekend dit woord spoel of klos. In Vlaanderen wordt een bobine ook wel een bobijn genoemd. Voor het ontsteken van de brandstof in de verbrandingsmotor genereerd de bougie een vonk. De bobine levert de spanning die daarvoor nodig is. Dit is een hoogspanning (tot 40 kV) en wordt dus gebruikt als voeding voor de bougie. Een bobine zet de laagspanning van het elektrische systeem om in een hoogspanning die nodig is voor een ontsteking. Oude auto’s hebben meestal één bobine. Modernere auto’s bevatten meestal een bobineblok met meerdere bobines.

Hoe ziet een bobine er uit?
Een conventionele bobine bevat twee spoelen die zijn gemaakt van geëmailleerd koperdraad deze zijn gewikkeld om een gelamelleerde weekijzeren kern. De ene spoel wordt ook wel de primaire spoel genoemd en is de laagspanningsspoel. De laagspanningsspoel heeft weinig windingen van dikke draad. De tweede spoel wordt de secundaire spoel genoemd. Dit is de hoogspanningsspoel en deze heeft veel windingen die zijn gemaakt van dunne draad. Deze twee spoelen vormen samen de transformator. De wikkelingen in de spoelen worden van elkaar gescheiden door laagjes isolerend papier.

Hoe werkt een bobine?
Zoals hierboven gelezen kan worden bestaat een bobine uit een laagspanningskant en een hoogspanningskant. De laagspanningskant van de bobine voorzien van een gelijkspanning van +12 volt vanaf het contactslot. Oudere motorvoertuigen hebben aan de laagspanningskant een gelijkspanning van 6 Volt. Een bobine werkt als volgt:

  • De onderbreker of contactpunten in de stroomverdeler worden onderbroken.
  • Hierdoor wordt de gelijkstroomkring van de primaire wikkeling naar massa onderbroken.
  • Dit zorgt er voor dat in de secundaire spoel van de bobine een hoge inductiespanning wordt opgewekt. Deze spanning is een hoogspanning tussen 15.000-25.000 Volt.
  • Via een verdeler wordt de hoogspanning naar de juiste bougie geleid.
  • De bougie kan door de hoogspanning een vonk maken.
  • De vonk van de bougie ontsteekt het brandstofmengsel in de cilinder.
  • Door de ontbranding van het mengsel ontstaat een soort explosie die de zuiger naar beneden drukt.
  • De zuiger brengt de krukas in beweging.

Bobine vervangen?
De meeste onderdelen van een auto zijn aan slijtage onderhevig. Een bobine is daar geen uitzondering op. De bobine moet op een gegeven moment vervangen worden. Hiervoor is echter geen vaste termijn of een vast aantal kilometers dan het voertuig gereden moet hebben. Een kapotte bobine kan men herkennen aan het vermogen verlies. Ook kan een voertuig met een kapotte bobine gaan schudden.

Wat is zijn bedrijfswagens en bedrijfsauto’s?

Bedrijfswagens of bedrijfsauto’s zijn motorvoertuigen die van de werkgever zijn of door de werkgever via een derde partij worden aangewend om aan de werknemer beschikbaar te stellen voor de uitoefening van zijn of haar functie. De bedrijfswagen of bedrijfsauto wordt door de werkgever onder bepaalde voorwaarden beschikbaar gesteld aan het personeel. Deze voorwaarden woorden door de werkgever mondeling besproken en indien nodig schriftelijk vastgelegd. Meestal gaan de voorwaarden met betrekking tot het gebruik van een bedrijfsauto over schade, brandstof en het doel of de doelen waarvoor de bedrijfsauto ingezet kan worden door de werknemer. Soms mag een bedrijfsauto gebruikt worden voor woon-werk verkeer en/of voor privé kilometers. Het kan echter ook zijn dat een bedrijfsauto alleen gebruikt kan worden voor kilometers die voor het bedrijf worden gereden. De voorwaarwaarden waaronder een bedrijfsauto ter beschikking wordt gesteld verschillen per bedrijf.

Definitie bedrijfsauto
Voor de term ‘bedrijfsauto’ kunnen verschillende definities worden genoemd. De meest algemene definitie voor bedrijfsauto is: “een auto die door het bedrijf beschikbaar wordt gesteld aan personeel met het doel werkzaamheden voor het bedrijf uit te voeren en werknemers vervoer te bieden tussen de verschillende werklocaties”.

Er is echter ook een wettelijke definitie die gehanteerd wordt voor bedrijfsauto, deze definitie is als volgt: “Een voertuig van de voertuigcategorie N, niet zijnde een gehandicaptenvoertuig of een motorrijtuig met beperkte snelheid; in ieder geval wordt als bedrijfsauto aangemerkt een voertuig dat blijkens het afgegeven kentekenbewijs een bedrijfsauto is.”

Soorten bedrijfsauto’s
Als men bovenstaande definities hanteert kan men de conclusie trekken dat er zeer veel verschillende auto’s onder de categorie bedrijfsauto en bedrijfswagen vallen. Dit kunnen zowel lichte bedrijfswagens zijn als zware bedrijfswagens. De opslagruimte van bedrijfswagens kan verschillen. Sommige bedrijfswagens hebben een grote laadruimte en andere bedrijfswagens hebben slechts een kleine opslagruimte. Bestelbusjes,  kleine en grote vrachtwagens kunnen worden ingezet als bedrijfswagens. Ook een opleggertrekkend voertuig of een aanhangwagen trekkend voertuig kannen door een bedrijf beschikbaar worden gesteld als bedrijfswagen. Gepantserde voertuigen kunnen eveneens in bepaalde sectoren als bedrijfsauto ongezet worden. Op bedrijfswagens wordt vaak de naam en/of het logo aangebracht van het bedrijf die de bedrijfswagen beschikbaar stelt aan de werknemers.

Wat leer je op de opleiding Bedrijfsautotechnicus BAT?

Veel bedrijven maken gebruik van bedrijfsauto’s of zijn zelfs in grote mate afhankelijk van het gebruik van bedrijfswagens. Hierbij kan gedacht worden aan truckdealers, transportbedrijven en pakketbezorgers. Deze bedrijven verspreiden goederen en producten naar verschillende adressen met behulp van bedrijfswagens. Er zijn echter nog veel meer bedrijven die gebruik maken van bedrijfswagens. Zo maken servicemonteurs in de machinebouw en installatietechniek ook gebruik van bedrijfswagens om klanten te bezoeken en daar reparaties te verrichten. Ook niet commerciële instellingen zoals ziekenhuizen, de politie en de brandweer maken gebruik van bedrijfswagens met speciale apparatuur. Deze bedrijfswagens of bedrijfsauto’s moeten echter worden gebrouwd, onderhouden en gerepareerd. Daarvoor zijn specialisten nodig, de bedrijfswagentechnici. Voordat iemand echter een bedrijfswagentechnicus is moet hij of zij daarvoor een gedegen opleiding hebben gevolgd. De Bedrijfsautotechnicus BAT is één van de opleidingen die hiervoor uitermate geschikt is.

Inhoud opleiding Bedrijfsautotechnicus BAT
Op de opleiding Bedrijfsautotechnicus BAT leert een deelnemer verschillende aspecten van bedrijfswagens/ bedrijfsauto’s. De BAT is een mbo opleiding waarin een deelnemer leer reparaties uit te voeren aan bedrijfswagens. Hierbij kan gedacht worden aan het vervangen van onderdelen en het controleren van de werking van bepaalde onderdelen van de bedrijfswagen. Zo leert de deelnemer banden en uitlaten vervangen. Het repareren van motoren en de brandstofvoorziening naar de motoren toe komt eveneens aan de orde. Naarmate de deelnemer verder in de opleiding doorleert zal hij of zij ook te maken krijgen met complexe storingen in de systemen die aanwezig zijn in bedrijfswagens. In de opleiding BAT zit een duidelijke opbouw van eenvoudige naar complexere werkzaamheden aan bedrijfswagens. Dit wordt duidelijk in de verschillende niveaus van de opleiding. Deze zijn in de volgende alinea’s beschreven.

Bedrijfsautotechnicus BAT niveau 2
Mbo bedrijfswagentechnicus niveau 2 leidt deelnemers op tot assistent monteur bedrijfsauto’s. Deelnemers die de opleiding op dit niveau volgen leren hoe ze eenvoudige reparaties aan bedrijfswagens kunnen uitvoeren. Ook het controleren en vervangen van onderdelen wordt geleerd. Bedrijfswagentechnici met BAT niveau 2 kunnen tevens worden ingezet als assistent bij keuringen en inspecties aan bedrijfswagens waaronder trucks.

Bedrijfsautotechnicus BAT niveau 3
Niveau 3 van de opleiding Bedrijfsautotechnicus BAT leidt deelnemers op tot Eerste Bedrijfsautotechnicus. Een Eerste Bedrijfsautotechnicus voert diverse werkzaamheden uit aan bedrijfswagens. Hij of zij heeft meer kennis dan een bedrijfswagentechnicus niveau 2 en mag daardoor zelfstandiger aan de slag met onderhoudsbeurten en reparaties. Een Eerste Bedrijfsautotechnicus is bedreven in het zoeken en opsporen van storingen en het effectief verhelpen daarvan. Daarnaast kan hij of zij ook aanpassingen aanbrengen in bedrijfswagens en accessoires monteren. Een Eerste Bedrijfsautotechnicus heeft ook een belangrijke rol in het contact met klanten en chauffeurs. Hierbij zal de monteur informatie moeten uitwisselen over technische aspecten met betrekking tot de reparatie en het onderhoud van bedrijfswagens. Ook kan een Eerste Bedrijfsautotechnicus in de praktijk worden ingezet als coördinator op de werkvloer voor stagiaires en leerling monteurs. Als dat gebeurd is de Eerste Bedrijfsautotechnicus de eindverantwoordelijke voor de werkzaamheden die door deze minder ervaren monteurs worden uitgevoerd.

Bedrijfsautotechnicus BAT niveau 4
Een deelnemer die de opleiding Bedrijfsautotechnicus BAT helemaal heeft behaald beschikt over een mbo-diploma niveau 4. In het laatste jaar van deze opleiding leert de deelnemer complexe diagnoses te stellen en ingewikkelde reparaties uit te voeren aan bedrijfswagens. In dit jaar wordt de deelnemer opgeleid tot Technisch Specialist Bedrijfsauto’s. Vooral het zoeken naar storingen is een belangrijk aspect van de functie Technisch Specialist Bedrijfsauto’s. Hierbij worden niet alleen mechanische storingen opgezocht en verholpen ook complexe storingen in commu­nicatie- en regelsystemen in bedrijfsauto’s worden vakkundig opgelost. Een Technisch Specialist Bedrijfsauto’s vormt door zijn of haar kennis en ervaring een aanspreekpunt voor collega’s en klanten. Daarnaast wisselt deze specialist ook kennis en technische informatie uit met externe leveranciers en specialisten.

Waar werken bedrijfsautotechnici?
Mensen die de opleiding mbo Bedrijfsautotechnicus BAT hebben gehaald kunnen bij verschillende bedrijven aan de slag. Over het algemeen werken deze personeelsleden bij universele bedrijfsautobedrijven en truckdealers. Ook bij specialistische bedrijfswagenbouwers kunnen ze aan de slag. Hierbij kan gedacht worden aan ambulancebouwers en bedrijven die brandweerwagens assembleren en in deze wagens specialistische apparatuur inbouwen. Ook bij defensie werken bedrijfsautotechnici aan verschillende gepantserde en niet-gepantserde voertuigen.