Wat is HARDOX staal?

HARDOX is een speciale harde, slijtvaste staalsoort die wordt geproduceerd en geëxporteerd door de Zweedse staalproducent SSAB. Het Zweedse bedrijf was de staalproducent die er als eerste in slaagde om een moderne slijtvaste staallegering te produceren. HARDOX is hard en krasvast en slijt daardoor nauwelijks ook bij zware mechanische belasting. Daarom wordt HARDOX in de praktijk vaak toegepast als slijtplaat en wordt het materiaal ook gebruikt voor bepaalde gereedschappen in de civiele techniek en de agrarische sector. In deze tekst kun je meer te weten komen over HARDOX en de toepassing daarvan.

Waarvoor wordt HARDOX gebruikt?
Metalen hebben bepaalde eigenschappen en een metaallegering kan er voor zorgen dat de gunstige eigenschappen van bepaalde metalen aan elkaar verbonden kunnen worden. HARDOX bevat een speciale samenstelling die er voor zorgt dat het materiaal nauwelijks slijt. Daardoor is het metaal heel geschikt voor de graafbakken van graafmachines. Ook voor de graafbakken van bulldozers is het metaal zeer geschikt. De slijtlagen in kiepwagens worden eveneens vaak van HARDOX gemaakt. Omdat alle stenen en het zand in kiepwagens normaal voor veel slijtage zorgen is het HARDOX staal een prima oplossing om de duurzaamheid van de laadbak te bevorderen. Veel bedrijven die in het grondverzet werken of ondernemers die stenen en grind verhandelen maken daarom gebruik van graafmachines en kiepwagens die voorzien zijn van HARDOX staal. Deze voertuigen gaan langer mee dan wanneer deze van gewoon koolstofstaal zouden zijn gemaakt.

Eigenschappen van HARDOX
HARDOX is slijtvast en heeft een uniforme vlakheid. Daarnaast heeft het metaal een hoge hardheid en is het sterk. Het is echter niet alleen de oppervlakte van het materiaal dat hard is. Het materiaal is ook door de oppervlakte heen hard. Dat zorgt er voor dat wanneer de oppervlakte is afgesleten het materiaal hard blijft en dus niet harder gaat slijten.  Door deze eigenschappen kan het materiaal goed gebruikt worden om bijvoorbeeld op het gewicht van voertuigen te besparen. Het materiaal slijt veel langzamer dan gewoon staal waardoor bijvoorbeeld de graafschop van minder dik materiaal gemaakt hoeft te worden. Ook de laadbak van een kiepwagen hoeft van minder dik staal te worden gemaakt vanwege deze slijtvastheid. Verder kan men HARDOX goed lassen en kan het materiaal goed worden bewerkt. Bij lage temperaturen blijft het metaal goed stootvast.

Verschillende soorten HARDOX staal
HARDOX is in verschillende soorten verkrijgbaar. Een bekende soort is HARDOX 400. Deze wordt veel toegepast. Er zijn echter nog meer varianten. Hieronder volgt een opsomming:

  • Hardox 400
  • Hardox 450
  • Hardox 500
  • Hardox 550
  • Hardox 600
  • Hardox Hituf
  • Hardox Extreme

De hiervoor genoemde varianten van Hardox verschillen onderling op het gebied van sterkte. Zo zijn bepaalde Hardox varianten harder en zijn weer andere varianten taaier of buigzamer. De website van SSAB maakt veel duidelijk over de eigenschappen van Hardox en de verschillende varianten die door dit bedrijf worden geproduceerd. Op de website wordt ook duidelijk verwoord waarom Hardox zo geschikt is voor bepaalde toepassingen.

Biolijm uit slakkenslijm

De natuur biedt een bijna oneindige bron van grondstoffen die voor verschillende doeleinden kunnen worden gebruikt. Op vrijdag 28 juli 2017 werd bijvoorbeeld bekend gemaakt dat het slijm dat wordt geproduceerd door slakken gebruikt kan worden bij operaties van mensen. Er werd een experiment gedaan waarbij slakkenslijm werd gebruikt als een biolijm voor natte oppervlaktes. Het experiment werd als geslaagd beschouwd en de resultaten werden genoemd in wetenschappelijke tijdschrift Science.

Biolijm van slakkenslijm
Met het slakkenslijm heeft men tijdens een operatie de mogelijkheden getest om natte oppervlakken te lijmen. Volgens de wetenschappers die het experiment uitvoerenden is de bio-lijm “ontzettend sterk”. De lijm is daarnaast flexibel en blijft goed plakken aan natte oppervlaktes die met de lijm werden ingesmeerd. Het slakkenslijk is inmiddels gebruikt om twee keer een varkenshart mee te vullen tijdens een operatie. Het team van de Harvard universiteit heeft slijm gebruikt van de naaktslak. Naaktslakken gebruiken een plakkerige slijmlaag om zicht te weren tegen vijanden. Naast het plakkerige aspect van het slakkenslijm heeft het slakkenslijm van de naakslak ook een schokdempend effect. Deze eigenschappen zorgen er voor dat het slakkenslijmmiddel zo goed lijmt. Het slakkenslijm is drie keer zo sterk als andere soorten medische lijn en is daarnaast niet giftig voor levend weefsel.

Eigenschappen van slakkenslijm lijm
De wetenschappers noemen het slijm van de naaktslag flexibel, compatibel en sterk. Dit is volgens de onderzoekers van belang als je operaties moet uitvoeren aan hart- of longweefsel. Zo kan de slakkenslijm worden gebruikt om de huid op te vullen en daarnaast zou het slijm doormiddel van een injectie dieper in het lichaam kunnen worden aangebracht om dieper liggende wonden te dichten. Een bijkomend voordeel is dat slakkenslijm sterker wordt als het slijm langer op het weefsel aanwezig is. ongeveer een half uur na het aanbrengen van het slakkenslijm is het al even sterk als kraakbeen.

Toepassing slakkenslijm
Het slakkenslijm kan nog verder ontwikkeld worden volgens de wetenschappers. Als de eigenschappen van dit slijm verder worden geoptimaliseerd en het slijm grootschalig wordt geproduceerd kan het slijm breed worden toegepast in de medische wereld. Standaard zouden chirurgen op de operatiezaal slakkenslijm ter beschikking moeren hebben. Deze biolijm kan de gezondheidszorg verbeteren en zou zelfs levens kunnen redden.

Wat zijn sensibiliserende stoffen?

Sensibiliserende stoffen worden ook wel allergenen genoemd en zijn stoffen die een overgevoeligheidsreactie kunnen veroorzaken doordat ze in contact komen met het afweersysteem of immuunsysteem. Er zijn verschillende bekend sensibiliserende stoffen, we noemen een aantal voorbeelden:

  • natuurlijke stoffen zoals graspollen en bepaalde plantenonderdelen zoals hars of plantensap. Deze worden ook wel ‘Biologische agentia’ genoemd.
  • Kleurmiddelen en bestanddelen van twee-componentverven en verschillende soorten kunstharsen zoals epoxyhars en acrylaathars.
  • Metalen en metaalbehandelingsmiddelen zoals nikkel, kobalt en chroom en middelen die worden gebruikt om metaal te beschermen tegen corrosie.
  • Ook conserveermiddelen in cosmetica, verzorgingsproducten en schoonmaakmiddelen kunnen een allergische reactie veroorzaken.

Ontwikkeling van allergische reacties
De overgevoeligheid voor een sensibiliserende stof ontstaat in twee fasen, deze fasen zijn als volgt:

Sensibilisatiefase: in de sensibilisatiefase raakt het immuunsysteem van een men overgevoelig oftewel gesensibiliseerd. Dit is een reactie op de stof die allergische reacties kan veroorzaken. Deze stof is een specifiek allergeen.

Provocatiefase: de tweede fase is de provocatiefase die alleen kan plaatsvinden als de sensibilisatiefase al heeft plaatsgevonden. Door het eerste contact met het allergeen heeft het immuunsysteem T- en B–geheugencellen aangemaakt en afweerstoffen. Wanneer men later in de tweede fase weer in contact komt met dezelfde allergeen zal men heftiger reageren. De hevigheid van de reactie is afhankelijk van de hoeveelheid van de stof en de duur dat men er mee in contact heeft gestaan. Er treed in ieder geval in de provocatiefase een heviger reactie op dan in de sensibilisatiefase.

Gevolgen van sensibiliserende stoffen
Niet elk mens reageert even sterk op sensibiliserende stoffen. Wanneer mensen hier wel hevig op reageren en een allergie hebben voor bepaalde stoffen dan kan dat deze personen belemmeren in de uitoefening van hun functie. Dit is vooral het geval als ze het contact met deze stoffen bij een normale uitoefening van de functie niet kunnen vermijden. In dat geval zal men een andere functie moeten gaan uitoefenen of een andere oplossing moeten gaan bedenken waardoor de allergische reacties kunnen worden voorkomen.

Wat is absorbens?

Absorbens is een vaste stof een vloeistof die andere gasvormige, vloeibare of vaste stoffen kan opnemen oftewel kan absorberen. Absorbens is afgeleid van het woord absorberen, het meervoud van absorbens is absorbentia. In de praktijk worden verschillende stoffen absorbentia gebruikt. Voorbeelden hiervan silicagel, aluminiumoxide en actieve kool. Men gebruikt absorbentia onder andere in de techniek om bijvoorbeeld CO2 op te nemen als men een installatie ontwikkeld voor de afvang van CO2 en de opslag daarvan (CCS).

Toepassing van absorbens
Absorbens wordt ook gebruikt in ziekenhuizen en de geneeskundige sectoren om bijvoorbeeld vloeistoffen zoals bloed op te nemen. Daarvoor ontwikkeld men speciaal verband en andere middelen die men kan gebruiken om wonden schoon te maken en te laten helen. Niet elk absorbens is geschikt voor elke vaste of vloeibare stof daarom moet men bij het bepalen van de absorbens goed kijken naar de toepassing.

Eisen aan absorbens
Verband moet bijvoorbeeld steriel en hygiënisch zijn, dit is een belangrijke eis die men aan dit product stelt naast het feit dat de grondstoffen waar het verband uit bestaat ook veel vocht moet kunnen opnemen. Ook bij luiers, maandverband en andere materialen voor de verzorging en hygiëne van mensen past men absorbens toe. Door de jaren heen zijn verschillende stoffen ontwikkeld en ontdekt die men kan gebruiken als absorbens. Men gebruikte aanvankelijk veel natuurlijke materialen. Later gebruikte men meer synthetische materialen.

Nu men echter meer de aandacht geeft aan milieu en duurzaamheid grijpt men meer terug op absorbens uit de natuur zoals bepaalde materialen uit de plantenwereld. Cellulose is een voorbeeld van een dergelijk materiaal. Als men katoen fijnknijpt tot een prop is deze prop in staat om ongeveer tien keer haar eigen gewicht aan vocht op te nemen. Dit komt door de capillaire onderdruk. Katoen is dus een voorbeeld van een natuurlijke absorbens. Maar katoen is echter geen superabsorberend materiaal. Superabsorberende materialen kunnen veel meer vocht opnemen dan conventionele absorbens zoals katoen. Superabsorberende materialen weren niet op basis van capillaire onderdruk maar op basis van osmotische druk. Hierbij treed er een vereffening op van concentratieverschillen, dit zorgt er voor dat men veel meer vocht kan opnemen dan absorbentia die gebaseerd zijn op basis van capillaire onderdruk.

Als men absorbentia nodig heeft die gebaseerd zijn op osmotische druk zal men deze op kunstmatige wijze moeten ontwikkelen, vaak volstaan natuurlijke materialen niet. Dat zorgt er voor dat men niet in alle situaties natuurlijke absorbentia zoals cellulose kan gebruiken. Welke soort absorbens men kies is dus afhankelijk van de eisen die men stelt.

Wat is een lasbout?

Een lasbout is een speciale bout die wordt gebruikt om doormiddel van een lastechniek te bevestigen aan een metalen object, bijvoorbeeld een plaat of strip. Stiftlassen of boutlassen is de lastechniek die hier uitermate geschikt voor is. Een lasbout ziet er iets anders uit dan een gewone bout die bijvoorbeeld doormiddel van een steeksleutel of ringsleutel kan worden aangedraaid. De standaard bouten hebben meestal een zeshoekige kop. Een lasbout heeft geen zeshoekige kop. In plaats daarvan is de kop van een lasbout gewoon rond. Er is echter wel een klein opvallend puntje op de kop van de lasbout aanwezig.

Lasbouten aanbrengen
Dit puntje wordt ook wel de ontstekingslip genoemd en wordt tijdens het stiftlassen in contact gebracht met het werkstuk. Naast de ontstekingslip worden ook twee contactpunten van het stiftlaspistool in contact gebracht met het werkstuk. De bout wordt in het midden van deze contactpunten ingeklemd in het stiftlaspistool. Zowel de bout als de contactpunten van het stiftlaspistool raken de metalen ondergrond van het werkstuk op het moment dat de las aangebracht moet worden. Als men het stiftlaspistool aan doet ontstaat er kortstondig een heftige elektrische boog. Dit komt door de ontlading van de condensator bij het condensatorstiftlassen. De elektrische boog zorgt er voor dat het ontstekingslipje vastsmelt aan de metalen ondergrond van het werkstuk.

Lasboutverbinding
Er zijn lasbouten in verschillende lengtes en verschillende diameters beschikbaar. Ook het schroefdraad van de lasbouten kan verschillen in de spoed. Verder kunnen lasbouten zowel ferro-metaal als non-ferro metaal zijn gemaakt. Als een lasbout eenmaal is vastgelast aan een ander metalen object kan deze verbinding niet eenvoudig ongedaan worden gemaakt. Men zal met geweld de bout los moeten slijpen. De lasbout zelf is echter voorzien van schroefdraad. Aan de lasbout zelf kan men wel een moer draaien of een ander object dat voorzien is van het juiste binnenschroefdraad.

Wat is steenkooldiesel?

Steenkooldiesel is een dieselolie dat men heeft gewonnen uit steenkolen. Hierbij wordt een chemisch proces toegepast. Er bestaan twee verschillende chemische processen die men hiervoor kan hanteren dit zijn:

  • Fischer-Tropschprocédé
  • liquefactie

Bovengenoemde methodes zijn in onderstaande alinea’s verder omschreven en toegelicht.

Fischer-Tropschprocédé
Het Fischer-Tropschprocédé is in de jaren ’20 van de 20e eeuw ontwikkeld door de Duitse geleerden Fischer en Tropsch. Tijdens dit proces wordt een gasmengsel van koolstofmonoxide (CO) en waterstof (H2) omgezet in een vloeibare brandstof. Bij dit proces wordt ijzer als katalysator gebruikt. Het resultaat van het Fischer-Tropschprocédé is ongeveer 75 procent steenkooldiesel en het overige deel is nafta. De steenkooldiesel die door middel van dit proces vervaardigd is heeft een hoge kwaliteit. Er zijn bijna geen zwavel en andere verontreinigingen in dit dieselmengsel aanwezig.

Liquefactie 
Als men steenkooldiesel doormiddel van liquefactie wil winnen is de kwaliteit veel lager dan steenkooldiesel dat doormiddel van Fischer-Tropschprocédé vervaardigd is. Het cetaangetal van deze diesel is echter zeer hoog. Dat maakt deze brandstof niet geschikt voor de meestal dieselmotoren. Een hoog cetaangetal maakt duidelijk dat het dieselmengsel zeer snel tot zelfontbranding komt. Deze zelfontbranding moet echter wel passen bij de dieselmotoren. Een te hoog cetaangetal zorgt er voor dat het dieselmengsel voortijdig tot detonatie komt en dat is ook niet goed voor de zuigerslagen die de dieselmotor maakt. Daarom worden aan deze steenkooldiesel andere mengsels toegevoegd. In bijgemengde vorm kan deze diesel wel gebruikt worden in dieselmotoren.

Wat is landbouwdiesel?

Landbouwdiesel is diesel die in het verleden specifiek werd gebruikt voor landbouwvoertuigen. In feite was landbouwdiesel gewone diesel waaraan de stof furfural als marker werd toegevoegd. Daarnaast werd een rode kleurstof aan de diesel toegevoegd zodat landbouwdiesel ook visueel te onderscheiden was van blanke hoogbelaste diesel. Landbouwdiesel werd daarom ook wel rode diesel genoemd.

Gewone diesel werd hoger belast dan rode diesel. Rode diesel mocht daarom niet worden gebruikt voor wegverkeer. Voor verkeer op de weg mocht men alleen normale diesel gebruiken waarop hoge accijns werden geheven. Sinds 1 januari 2013 kan men in Nederland alleen de blanke diesel kopen. De rode diesel mag niet meer worden verkocht.

Waarvoor werd landbouwdiesel gebruikt?
Landbouwdiesel of rode diesel werd in het verleden gebruikt als brandstof voor bijvoorbeeld:

  • Hoogwerkers
  • Tractoren
  • Heftrucks
  • Verreikers

Tegenwoordig mag men rode diesel alleen nog maar gebruiken als brandstof in de beroepsscheepvaart. Dit is de scheepsvaart die niet valt onder de plezierscheepvaart. Als men wel rode diesel gebruikt voor andere doeleinden dan kan men een flinke boete riskeren. Deze boete is meestal per liter rode diesel met een behoorlijk hoog minimumbedrag. Het gebruik van rode diesel is namelijk een economisch delict. Men ontduikt het betalen van accijns en dat is strafbaar.

Verschil tussen mazout en rode diesel

Mazout kent men in Nederland eigenlijk niet als benaming voor brandstof. In België gebruikt men de term mazout wel voor huisbrandolie. Mazout wordt in dat land aangewend als stookolie voor woningen en utiliteitspanden. Op internet worden op forums hele discussies gehouden over mazout en rode diesel. Er zijn mensen die beweren dat mazout als rode diesel kan worden gebruikt. Weer andere mensen beweren dat dit absoluut niet kan omdat mazout de dieselmotor kan vernielen.

Is mazout geschikt voor dieselmotoren?
Bovenstaande vraag kun je niet eenduidig beantwoorden. Sommige mazout is wel geschikt en andere mazout is niet geschikt. Dit kan eigenlijk alleen worden bepaald door een onderzoek dat de doorsnee automobilist zeker niet zelf kan uitvoeren. Voor dieselmotoren is namelijk de zelfontbrandbaarheid van de brandstof van groot belang. Deze zelfontbrandbaarheid wordt aangeduid met een cetaangetal. Bij dieselbrandstoffen (ook rode diesel) is het cetaangetal bekend.

Meestal ligt dit cetaangetal rond de 50. Voor mazout oftewel huisbrandolie is meestal geen cetaangetal bekend.  Daarom weet je ook niet of het mazoutmengsel geschikt is voor de dieselmotor.

Rode diesel
Diesel is in oorsprong niet rood van kleur maar licht geel. De rode kleurstof is later aan de dieselbrandstof toegevoegd om de diesel visueel te markeren. Naast de rode kleurstof werd ook furfural als marker toegevoegd in het verleden. Tegenwoordig gebruikt men (sinds 2002) in de EU Solvent Yellow 124 als marker. Rode diesel werd ook wel landbouwdiesel genoemd omdat deze brandstof werd gebruikt voor voertuigen die door boeren werden gehanteerd om het land te bewerken. Tegenwoordig wordt geen rode diesel meer gebruikt in Nederland. Alleen voor boten die niet gebruikt worden in de pleziervaart mag men nog rode diesel als brandstof aanwenden.

Dieselmotor met verkeerde brandstof
Bijna iedereen weet dat je geen benzine in een dieselmotor kunt gebruiken als brandstof. Benzine wordt namelijk doormiddel van bougies tot ontbranding gebracht. Een dieselmotor werkt op basis van een ander principe namelijk het principe van zelfontbranding van het brandstofmengsel. Het is belangrijk dat men weet hoe een brandstofmengsel reageert op compressie en wanneer het tot zelfontbranding komt. Bij mazout is het cetaangetal niet bekend.

Daardoor weet men ook niet precies of deze brandstof op gewenste moment tot zelfontbranding komt. Dit moment van zelfontbranding is van belang bij de slagen die de zuigers maken in de motor. Als het moment van zelfontbranding verkeert is kan de motor gaan pingelen of kloppen. Dit pingelen of kloppen is een vorm van detonatie (explosie) van het brandstofmengsel op een ongewenst moment. De motor loopt daardoor niet meer  goed en gaat uiteindelijk kapot.

Waarom zou je mazout als autobrandstof gebruiken?
Mazout gebruiken als brandstof voor een auto is onverstandig en kan je een automotor gaan kosten. Bovendien is het ook niet legaal. Waarom zou je mazout als brandstof voor een auto aanwenden? De meeste mensen die dit overwegen doen dit waarschijnlijk om kosten te besparen. Brandstof aan de pomp is echter niet voor niets duurder. Daar wordt belasting (accijns) over geheven. Dat is in Nederland zo maar ook in België. Het ontduiken van deze belasting is een economisch delict en daarom strafbaar. Daarom moet mazout niet als brandstof voor auto’s worden gebruikt. Men loopt een dubbel risico: de dieselmotor vernielen of een flinke boete betalen.

Wat is mazout brandstof?

Mazout is in Nederland een woord dat niet vaak wordt gebruikt.  In België gebruikt men de benaming mazout voor stookolie. Deze benaming heeft men in België ontleend aan de Russische term ‘mazoet’. Mazout wordt in België door verschillende leveranciers aangeboden. Omdat men in België mazout ook gebruikt voor verwarmingsinstallaties van woningen noemt mazout ook wel huisbrandolie. Naast de verwarming van woningen wordt mazout ook gebruikt voor de verwarming van utiliteitsgebouwen zoals kantoren en scholen.

Productie van mazout

Mazout wordt via een raffinageproces in raffinaderijen gewonnen uit aardolie. Omdat aardolie een fossiele delfstof is behoort mazout of huisbrandolie tot de fossiele brandstoffen. Men kan mazout gebruiken om te stoken oftewel om te verwarmen. Van aardolie worden echter verschillende geraffineerde producten gemaakt zoals benzine, kerosine, lpg en nafta. Deze stoffen hebben verschillende eigenschappen en een verschillende samenstelling.  Hieronder kun je meer lezen over de samenstelling van mazout.

Samenstelling mazout

De samenstelling van mazout is wisselend. Het overgrote deel van mazout bestaat uit koolstof,  dit is ongeveer 86,5 procent. Het overige deel bestaat voornamelijk uit waterstof (13,3). Er kunnen echter ook kleine percentages stikstof en zwavel aangetroffen worden aangetroffen in de samenstelling van mazout. De kleur van mazout of huisbrandolie is rood. Deze rode kleur heeft deze stookolie niet van nature en wordt dus toegevoegd. Mazout heeft gelijkwaardige eigenschappen als diesel maar is niet precies hetzelfde.  Mazout heeft een zwavelgehalte van 1000 ppm en diesel 10 ppm. Daarnaast is mazout niet geschikt als brandstof voor verbrandingsmotoren. Hieronder is uitgelegd waarom.

Is mazout hetzelfde als rode diesel?

Mazout kan in theorie als dieselbrandstof worden gebruikt. Omdat mazout een rode kleur heeft en grotendeels dezelfde eigenschappen heeft als diesel zou mazout als rode diesel kunnen worden gebruikt. Toch kan dit niet. Voor dieselmotoren is de zelfontbranding van diesel van groot belang. Deze zelfontbranding wordt aangeduid met een cetaangetal. Om tot een cetaangetal te komen vergelijkt men de zelfontbranding van de diesel met de zelfontbranding van de stof hexadecaan.

Diesel voor dieselmotoren heeft een cetaangetal maar voor mazout is geen cetaangetal bekend. Dat hoeft ook niet want mazout wordt als huisbrandolie gebruikt waarbij er geen druk wordt uitgeoefend zoals in een dieselmotor om zelfontbranding te veroorzaken. Omdat voor mazout geen cetaangetal bekend is weet je ook niet of de samenstelling van de mazout geschikt is om als brandstof te dienen voor een dieselmotor. Als de zelfontbrandbaarheid zeer laag is van de mazout kan de dieselmotor ernstig beschadigd worden.

Overigens mag rode diesel in Nederland bijna nergens meer worden gebruikt als brandstof.  In het verleden werd rode diesel als brandstof toegestaan voor onder andere landbouwvoertuigen. Vanaf 1 januari 2013 mag rode diesel in Nederland alleen nog worden gebruikt als brandstof voor dieselmotoren van schepen die niet gebruikt worden in de pleziervaart.

Wat is fufural en waar wordt furfural voor gebruikt?

Furfural is vloeistof die over een hogere dichtheid beschikt dan water. De vloeistof furfural is een heterocyclisch aldehyde. De stof kleurloos tot lichtgeel maar krijgt een rood-bruine kleur als de stof wordt bblootgesteld aan de lucht. De naam furfural is afkomstig van het Latijnse woord ‘furfur’. Dit kan in het Nederlands worden vertaald met zemelen.  De geur en de smaak van furfural lijkt op gebakken brood of amandelen. Furfural is echter giftig bij innemen en inslikken. Daarnaast is furfural ook irriterend voor de ogen en huid.

Hoe wordt furfural gemaakt?

Furfural kan worden gemaakt van plantenresten. Niet alle plantenresten zijn geschikt voor de productie van furfural. In de praktijk wordt furfural vooral geproduceerd van landbouwafval. De landbouwproducten die pentosanen (een soort koolhydraten) bevatten zijn vooral geschikt voor de productie van furfural. Hierbij kan men denken aan de schillen van graan en rogge. Ook maiskolven en rijstschillen bevatten de stof furfural. Deze plantaardige resten kunnen doormiddel van dehydratie (of dehydratatie) worden omgezet in furfural. Daarbij gebruikt men de stof zwavelzuur.

Waarvoor wordt furfural gebruikt?

Furfural wordt gebruikt in verschillende producten. Men gebruikt furfural onder andere voor chemische stoffen maar ook voor de productie van bepaalde geneesmiddelen. Furfuryalcohol wordt bijvoorbeeld gebruikt in de metaalindustrie voor het maken van gietmallen van zand. Daarbij dient furfuryalcohol als bindmiddel voor het zand.

Furfuryalcohol wordt ook gebruikt in de productie van verf, lijm en coating. Naast furfuryalcohol worden ook andere chemische stoffen van furfural gemaakt zoals furaan en furaanzuur. Furfural wordt ook gebruikt in de petrochemische industrie als oplosmiddel. Een andere toepassing is als kleurstof voor diesel zodat rode diesel ontstaat. In de volgende alinea is meer te lezen over rode diesel.

Furfural en rode diesel

Rode diesel is een benaming van diesel die onder een lagere accijns valt dan reguliere diesel. Deze diesel wordt voorzien van een rode kleur en een marker. Daarvoor wordt aan diesel een rode kleurstof en furfural toegevoegd als brandstofadditief. De rode kleur maakt het verschil visueel.  Omdat rode diesel onder een lagere accijns valt dan reguliere diesel mocht en mag rode diesel niet voor het gewone wegverkeer worden gebruikt. Vanaf 1 januari 2013 mag rode diesel ook niet meer worden gebruikt in landbouwvoertuigen. Rode diesel wordt nog wel gebruikt als brandstof voor schepen die niet voor de pleziervaart dienen.

Wat is rode diesel brandstof?

Rode diesel is een brandstof die uit aardolie kan worden verkregen. Het is diesel of gasolie die onder een lager accijnstarief valt en daarom voorzien is van een bepaalde kleur. Deze rode kleur heeft diesel niet als het uit aardolie wordt gewonnen maar wordt dus speciaal toegevoegd door een kleurstof toe te voegen. Ook de marker furfural wordt aan rode diesel toegevoegd. Rode diesel heeft dus geen specifieke andere eigenschappen dan reguliere diesel die onder een hoger accijnstarief valt.

Toepassing rode diesel

Rode diesel werd in het verleden veel gebruikt voor voertuigen die door boeren werden gebruikt zoals tractoren en andere landbouwvoertuigen. Ook werd rode diesel gebruikt als brandstof voor heftrucks en aggregaten.  Verder werd rode diesel gebruikt als brandstof voor schepen. Omdat rode diesel onder een lager accijnstarief valt is rode diesel goedkoper dan reguliere diesel. De overheid loopt echter accijns oftewel belasting mis als men rode diesel gebruikt als brandstof voor dieselvoertuigen daarom zijn er specifieke voertuigen vastgelegd die op rode diesel mogen rijden. Vanaf 1 januari 2013 mogen voertuigen niet meer op rode diesel rijden. Alleen schepen die niet worden gebruikt voor de pleziervaart mogen rode diesel als brandstof gebruiken.

Cetaangetal

De rode kleur van diesel zegt niets over de kwaliteit van diesel. De kwaliteit van diesel kan onder andere worden gemeten door het dieselmengsel te vergelijken met de koolwaterstof hexadecaan. Deze stof komt onder druk snel tot zelfontbranding als er zuurstof aanwezig is. Voor diesel is de zelfontbranding ook van groot belang. Dieselmotoren bevatten geen bougies zoals benzinemotoren (mengselmotor, Ottomotor). In plaats daarvan komt het dieselmengsel tot zelfontbranding in de dieselmotor. Het cetaangetal maakt duidelijk hoe de diesel reageert in de dieselmotor.

Wat is stookolie brandstof?

Stookolie wordt gemaakt van aardolie. Aardolie wordt uit de aardkorst gehaald. Het is een fossiele delfstof die doormiddel van raffinage in raffinaderijen in verschillende eindproducten kan worden omgezet. Tijdens de raffinage van aardolie wordt aardolie in een atmosferische destillatiekolom gescheiden in verschillende soorten brandstoffen. Aardolie kan worden opgedeeld in lpg, nafta, benzine,  petroleum,  kerosine en stookolie. Ook stookolie wordt dus van aardolie gemaakt. Er zijn echter verschillende soorten stookolie. Men deelt stookolie ook wel in drie categorieën:

  • Lichte stookolie,
  • Halfzware stookolie,
  • Zware stookolie.

Hieronder is meer informatie weergegeven over deze drie verschillende stookoliegroepen. Over het algemeen wordt stookolie als brandstof gebruikt voor motoren. In het verleden werd stookolie in Nederland ook wel gebruikt als brandstof voor verwarmingsinstallaties maar tegenwoordig gebruikt men daarvoor aardgas of aardwarmte. Stookolie wordt tegenwoordig echter nog steeds gebruikt voor motoren hoewel het geen duurzame schone brandstof is.

Lichte stookolie

Lichte stookolie is er in verschillende vormen. Dieselolie of gasolie is ook een lichte stookolie. Deze stookolie wordt ook wel gebruikt voor dieselmotoren van vrachtwagens, auto’s en tractoren. Ook voor schepen wordt dieselolie als brandstof gebruikt. Vroeger werd aan dieselolie, die als brandstof diende voor dieselmotoren voor buitenverkeer, een rode kleurstof toegevoegd.  De toevoeging van deze rode kleurstof zorgde er voor dat de dieselolie de naam rode diesel kreeg. Aan rode diesel werd tevens de stof furfural als marker toegevoegd. Deze rode diesel mocht echter alleen voor buitenverkeer zoals landbouwvoertuigen worden gebruikt en niet voor wegverkeer.

Sinds 1 januari 2013 wordt rode diesel echter ook niet meer gebruikt in Nederland als brandstof voor voertuigen voor wegverkeer, landbouwverkeer en overig verkeer op land. Rode diesel wordt nog wel gebruikt als brandstof voor schepen die niet worden gebruikt voor de pleziervaart. Volgens de website van de Rijksoverheid is rode diesel voor de commerciële scheepvaart anno 2016 nog vrijgesteld van accijns. Rode diesel mag elders niet meer gebruikt worden omdat de overheid daardoor inkomsten uit accijns misloopt.

Halfzware stookolie

Halfzware stookolie is een zwaardere stookolie dan lichte stookolie. Deze stookolie wordt onder andere gebruikt als brandstof voor scheepsdieselmotoren. Ook voor grote industriële verwarmingssystemen wordt halfzware stookolie gebruikt. Deze stookolie moet voor gebruik worden voorverwarmd. Halfzware stookolie heeft een hogere viscositeit dan lichte stookolie.

Zware stookolie

Zware stookolie heeft een nog hogere viscositeit dan halfzware stookolie. Dit houdt in dat zware stookolie nog stropiger is. Daardoor is deze stookolie voor veel dieselmotoren niet bruikbaar. Zware stookolie wordt wel als brandstof gebruikt voor grote dieselmotoren van zeeschepen. Zware stookolie is in gekoelde toestand veel te stroperig daarom het verwarmd worden en verwarmd worden opgeslagen.  Het gebruik van zware stookolie is erg milieubelastend omdat er veel schadelijke stoffen vrijkomen bij de verbranding van zware stookolie. Daarom willen verschillende organisaties een vervangende brandstof voor zware stookolie introduceren.

LNG brandstof

Liquid natural gas (LNG) is volgens Shell een zeer goede vervangende brandstof. Er worden in de toekomst steeds meer schepen voorzien van LNG-brandstof om daarmee het milieu te besparen door een lagere CO2 uitstoot. De meeste schepen varen anno 2016 nog op zware stookolie. Havens zoals Rotterdam mainport geven echter echter korting als zeeschepen varen op LNG. Daardoor zal LNG in de toekomst meer worden gebruikt.  Ook de wet en regelgeving kunnen in de toekomst het gebruik van zware stookolie aan banden leggen zodat men genoodzaakt is om minder milieubelastende bandstoffen zoal LNG te gebruiken als brandstof.

Wat zijn de voordelen en nadelen LPG

Lpg wordt over het algemeen autogas genoemd. De afkorting lpg staat voor ‘Liquefied Petroleum Gas’. Dit betekend vloeibaar petroleum gas. Lpg kan als brandstof worden gebruikt in mengselmotoren (Ottomotor). Daarvoor moet echter wel een lpg installatie worden aangebracht. Deze installatie zet de vloeibare lpg weer om in gas. Dit gasmengsel bestaat uit propaan (C3H8) en butaan (C4H10). Er zijn een aantal voordelen voor het gebruikt van lpg als brandstof ten opzichte van bijvoorbeeld benzine en diesel.

Voordelen van lpg
De brandstof lpg heeft een aantal voordelen ten opzichte van diesel en benzine deze staan hieronder vermeld:

  • Het belangrijkste voordeel van lpg is de prijs van deze brandstof. De prijs van lpg ligt lager dan de prijs van benzine en diesel. Iemand die veel rijd per jaar kan daardoor veel geld besparen op brandstof.
  • Lpg is beter voor het milieu dan diesel en benzine. Dat komt omdat bij de verbranding van lpg veel minder CO2 wordt uitgestoten dan bij de verbranding van bijvoorbeeld benzine.

Deze twee voordelen zijn eigenlijk de enige twee voordelen die lpg heeft ten opzichte van diesel en benzine. Daarom wordt lpg in Nederland niet heel veel als brandstof gebruikt.

Nadelen van lpg
Hoewel er twee voordelen voor lpg genoemd kunnen worden zijn er ook nadelen. Het aantal nadelen van lpg ten opzichte van andere fossiele brandstoffen is best groot. Hieronder zijn een aantal belangrijke nadelen genoemd:

  • Lpg is niet overal verkrijgbaar. Niet elk tankstation verkoopt lpg.
  • Lpg is meer belastend voor de motor dan diesel en benzine. Dat komt omdat lpg in gasvorm de motor wordt ingebracht. Diesel en benzine worden in vloeibare vorm in de motor gebracht waardoor deze brandstoffen de motor smeren en koelen. De brandstof lpg doet dit niet waardoor de motor die op lpg rijd heter zal worden.
  • Het aanbrengen van een lpg-installatie vergt een investering van een paar duizend euro.
  • Daarnaast neemt de gastank waar de lpg in wordt opgeslagen ruimte in. Meestal wordt deze lpg-tank in de kofferbak van de auto geplaatst. Daardoor is er minder ruimte over voor bagage. Soms plaatst men een lpg-installatie ook op de plek van een reservewiel. Daardoor zal men het reservewiel op een andere plaats moeten vervoeren of geheel uit de auto moeten verwijderen.
  • De kosten voor het onderhoud van een auto die op lpg rijd zullen over het algemeen hoger zijn dan de onderhoudskosten voor een benzineauto of een dieselauto. Dit komt onder andere door de zwaardere belasting van de motor en het aanbrengen en onderhouden van een lpg-installatie (G1, G2 of G3 lpg-installatie)
  • Als men in het buitenland lpg gaat tanken zal men dikwijls gebruik moeten maken van zogenoemde vulplugjes.
  • Lpg auto’s zitten in een hogere gewichtsklasse waardoor de wegenbelasting hoger is dan een auto die op benzine rijd.

Vanwege deze nadelen is lpg in Nederland nog geen populaire brandstof. Voor veel mensen wegen de nadelen niet op tegen de voordelen van lpg. Toch kan in de toekomst een verandering ontstaan. Men wordt milieubewuster en lpg is een brandstof met een lage CO2 emissie. Misschien gaat de overheid rijden op lpg aantrekkelijker maken om daarmee indirect het milieu te besparen.

Wat is invar voor legering?

Invar is een legering die bestaat uit nikkel en ijzer. Het percentage nikkel is ongeveer 36 procent en het percentage ijzer is 64 procent. Er kunnen in deze legering ook kleine bestandsdelen van andere elementen aanwezig zijn. Kenmerkend voor invar is dat deze legering een extreem lage uitzettingscoëfficiënt heeft

In 1896 werd invar ontdekt door de Zwitserse natuurkundige Charles-Édouard Guillaume. Mede door de ontdekking van invar kreeg deze natuurkundige een Nobelprijs in 1920. De natuurkundigeCharles-Édouard Guillaume gaf de ijzernikkellegering de naam invar. Het woord invar is afgeleid van het woord invariable dat staat voor constant of niet veranderbaar. De legering die hij deze benaming gaf bestond voor 35,6% uit nikkel, 0,4% uit koolstof en 0,1% uit mangaan. De rest van deze legering bestond uit ijzer. Als men deze legering gaat uitgloeien en koelen in lucht heeft deze legering een uitzettingscoëfficiënt (α) van slechts 1,2 · 10-6 K-1 bij kamertemperatuur. Vanaf de ontwikkeling van deze samenstelling wordt de benaming invar ook breder toegepast voor vergelijkbare legeringen met dezelfde eigenschappen en samenstelling.

Invar zet nauwelijks uit bij een temperatuurstijging. Als een stalen spoortstaaf van 20 meter lengte 20°C wordt verwarmd dan zet deze ruim vijf millimeter uit. Indien men deze spoorstaaf zou maken van invar zou de werking slechts een halve millimeter zijn. Daarom worden in stalen spoorrails altijd voegen gemaakt zodat het spoor niet uit elkaar kan spatten als er sprake is van krimp en rek door temperatuur.

Toepassing van invar
Invar is een materiaal dat nauwelijks krimpt of uitzet door temperatuurswisselingen. Daardoor is het materiaal geschikt voor specifieke toepassingen. Het materiaal wordt bijvoorbeeld gebruikt voor speciale tanks waarin vloeibaar gemaakt gas  (LNG) wordt opgeslagen. Hierbij wordt ivar op de binnenwand van de tank aangebracht. Daardoor zijn de tanks bestand tegen de zeer lage temperatuur bestand van LNG. Men gebruikt invar ook wel voor meetinstrumenten om de exacte maten van een constructie te bepalen.

Wat is LNG brandstof?

LNG is een brandstof die gebruikt kan worden voor verbrandingsmotoren. Het is een extreem koud vloeibaar gas met een grote dichtheid. LNG is een afkorting die voluit staat voor de volgende twee Engelse omschrijvingen:

  • Liquefied natural gas, dit wordt in het Nederlands vertaald met vloeibaar gemaakt natuurlijk gas.
  • Liquid natural gas, oftewel vloeibaar natuurlijk gas in het Nederlands.

Men noemt LNG ook wel gewoon vloeibaar gas. LNG is een mengsel dat bestaat uit de stof methaan maar ook uit mogelijke restgassen zoals stikstof, propaan en ethaan. LNG wordt in de toekomst steeds meer gebruikt als motorbrandstof voor grote schepen. Net als de LPG voor automotoren moet men LNG eerst in gasvormige toestand brengen om deze brandstof effectief te kunnen toepassen in verbrandingsmotoren. Daarom moet men LNG verdampen. LNG is in feite aardgas dat dus eerst in gasvormige toestand wordt gewonnen uit de aardbodem en vervolgens wordt gekoeld tot een vloeibare stof (LNG). Daarna wordt het voor het gebruik weer in gasvormige toestand gebracht. Hieronder is meer informatie over de productie en eigenschappen van LNG weergegeven.

Hoe wordt LNG geproduceerd
Aardgas is gasvormig als het uit de aardbodem naar boven komt, voordat men dit gas in vloeibare vorm heeft gebracht zal men aardgas moeten bewerken. LNG wordt geproduceerd in zogenoemde LNG-fabrieken. Deze fabrieken worden ook wel liquefaction plants genoemd.  Hierbij maakt men gebruik van een koelproces dat in verschillende stappen verloopt. Tijdens het koelen van aardgas worden verschillende ongewenste bestanddelen van het aardgas afgescheiden. De stoffen die worden afgescheiden hebben een condensatietemperatuur die afwijkt van methaan. Uiteindelijk houdt met een mengsel over dat hoofdzakelijk bestaat uit methaan.

De LNG-fabrieken staan onder andere in Algarije, Nigeria, Oman, Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten. Deze fabrieken zijn op de vaste wal gevestigd maar men wil in de toekomst ook drijvende LNG-fabrieken te bouwen. Deze drijvende LNG-fabrieken wil men inzetten in afgelegen offshore-gasvelden. Lng-carriers of gastankers transporteren het gas naar verschillende havens. Vervolgens wordt LNG opgeslagen in opslagtanks van 100.000-180.000 m³. Er zijn  ook grote terminals waarin gemiddeld 5 tot 20 miljard m3 LNG kan worden opgeslagen. In de wereld zijn ongeveer 85 actieve terminals

Eigenschappen LNG
LNG is bij een normale atmosferische druk vloeibaar bij cryogene temperaturen van ca. -162 °C. De dichtheid van LNG is zeer hoog, de stof heeft een veel hogere dichtheid dan bijvoorbeeld aardgas. Daardoor is LNG bij een atmosferische druk ongeveer 600 keer kleiner dan aardgas. Het grote voordeel van deze compacte vloeistof is dat men LNG veel effectiever kan transporteren en opslaan dan aardgas. De dichtheid van LNG verandert op basis van de temperatuur. De temperatuur bepaald dus in feite de dichtheid van dit vloeibare gas.

LNG ten opzichte van benzine en diesel
Ten opzichte van benzine heeft LNG een lage dichtheid. De energiedichtheid van LNG is ongeveer 60% van die van diesel en benzine. Bij de verbranding van LNG ontstaan echter minder schadelijke emissies dan bij de verbranding van andere fossiele brandstoffen zoals diesel en benzine.

LNG en milieuaspecten
Aardgas wordt op dit moment gezien als de schoonste fossiele brandstof die beschikbaar is. Dit komt omdat bij de verbranding van aardgas relatief gezien de minste hoeveelheid CO2 vrij komt. LNG wordt uit aardgas geproduceerd. Toch is deze stof niet zo duurzaam als aardgas. Dat komt onder er enorm veel energie nodig is om LNG uit aardgas te produceren. Het gasmengsel moet worden gekoeld tot -162 °C. Deze lage temperatuur moet ook in de omslag en tijdens het transport gehandhaafd worden. Uiteindelijk gaat men LNG weer opwarmen voor gebruik.

De gebruikstemperatuur van LNG is hoger dan de opslagtemperatuur en transporttemperatuur. Daardoor is ook bij dit proces weer energie nodig. Verder kost het geld om de speciale opslagfaciliteiten te bouwen voor LNG. Daarvoor zijn namelijk speciale metalen nodig zoals nikkel. Op schepen maakt men gebruik van aluminium of Invar. De productie van deze metalen vereist ook veel energie. LNG is om die redenen niet echt een hele schone fossiele brandstof.

Wat is benzeen en waar wordt benzeen voor gebruikt?

Benzeen is een brandbare stof die schadelijk is voor de gezondheid. Het is een stof die onder kamertemperatuur vloeibaar is. Benzeen is een organische verbinding. De brutoformule van Benzeen is brutoformule C6H6. De 6 elektronen zijn gedelokaliseerd in een ringvormige en vlakke structuur. De stof wordt gerekend tot de aromatische verbindingen en is daar één van de bekendste vertegenwoordigers van. De vloeistof heeft een onaangename geur. De stof is helder en kleurloos en vergelijkbaar met stoffen zoals naftaleen, tolueen en xyleen. Benzeen wordt in verschillende landen geproduceerd. In Nederland zijn bekende producenten van deze stof:

  • Shell Pernis,
  • Esso (Botlek),
  • Refinery
  • Voormalig DSM (Koninklijke DSM NV), nu SABIC.

Benzeen wordt over het algemeen getransporteerd in grote tankschepen. Deze chemicaliëntankers vervoeren de stof van en naar chemische bedrijven in binnen en buitenland.

Toepassing van benzeen
Benzeen is een apolair aprotisch oplosmiddel. In het verleden werd de stof gebruikt als een schoonmaakmiddel voor mensen die met ruwe olie werkten of in chemische laboratoria. Toen wist men echter nog niet hoe gevaarlijk de stof benzeen voor de gezondheid is. Deze stof is namelijk onder andere heel kankerverwekkend.

Om die reden wordt benzeen ook niet meer als bestandsdeel voor benzine gebruikt. Benzeen is een schadelijke stof en daarom mag de stof alleen worden gebruikt en verwerkt als er strenge veiligheidsnormen in acht worden genomen. Vaak gebruikt men vervangers van benzeen. De benzeenderivaten tolueen en xyleen zijn namelijk minder schadelijk voor de gezondheid. Men past benzeen nog wel toe in bepaalde soorten napalm. Verder gebruikt men benzeen als uitgangsverbinding voor een grote diversiteit aan andere derivaten. Deze worden vaak via een elektrofiele aromatische substitutie bereid. Een aantal voorbeelden van deze derivaten zijn:

  • aniline,
  • anisol,
  • benzaldehyde,
  • benzoëzuur,
  • chloorbenzeen,
  • cumeen,
  • dureen,
  • fenol,
  • mesityleen,
  • nitrobenzeen,

Wat is benzine?

Benzine is een brandstof die gebruikt wordt voor benzinemotoren. Daarnaast kan benzine ook gebruikt worden als schoonmaakmiddel of oplosmiddel. Benzine is een mengsel van koolwaterstoffen met over het algemeen 4 tot circa 12 koolstofatomen, met name uit vertakte alkanen en moleculen met een benzeenring. Voorbeelden hiervan zoals tolueen en xyleen. Benzine bestaat uit de lichtere destillatiefracties van aardolie en heeft een lage viscositeit. Daarnaast heeft benzine een redelijk laag kooktraject. De benaming benzine heeft te maken met de stof benzeen.

Benaming benzine
De Engelse scheikundige Michael Faraday (1791-1867) identificeerde als eerste de stof benzeen in 1825. Hij trof deze stof aan in gebruikte lichtgasflessen. Faraday noemde de stof echter geen benzeen maar bicarburet of hydroge. De Duitse scheikundige Eilhard Mitscherlich gaf de stof de naam Benzin. Deze scheikundige bereide de stof benzin uit benzoëzuur en een sterke base. Hoewel men misschien zou verwachten dat het benzinemengsel hoofdzakelijk uit de stof benzeen zou bestaan is dat tegenwoordig niet meer het geval. De moderne benzine bevat geen of nauwelijks benzeen in het mengsel. Men is er achter gekomen dat benzeen kankerverwekkend is. Daarom past men geen benzeen meer toe in benzinemengsels. Naast benzeen zijn ook  zwavelverbindingen uit benzine verwijderd om de luchtverontreiniging te beperken.

Dopes
Als men benzine wil gebruiken als brandstof dan zal men additieven toe moeten passen. Deze additieven worden ook wel dopes genoemd en moeten voorkomen dat de motor gaat kloppen. Dit kloppen, of pingelen, is namelijk zeer schadelijk voor de motor. Het benzinemengsel moet daarom klopvast zijn. De klopvastheid van het benzinemengsel geeft men weer met het octaangetal. Verschillende benzinemerken verkopen ook een premium kwaliteit benzine. Dit is een hoogwaardiger benzine dan de standaard benzine. Aan deze benzines zijn additieven toegevoegd die het vermogen van de benzinemotor verhogen. Ook zouden de hoogwaardige benzines een reinigende werking voor de motor hebben.

Octaangetal
Het octaangetal gebruikt men als referentiewaarde voor de klopvastheid van benzine. Het octaangetal zegt echter niets over het octaangehalte in het benzinemengsel. Met het octaangetal geeft men alleen weer in hoeverre het benzinemengsel hetzelfde reageert als het makkelijk ontbrandbare n-heptaan en het moeilijk ontbrandbare iso-octaan (2,2,4-trimethylpentaan). Hierbij heeft men bepaald dat de klopvastheid van n-heptaan de waarde 0 heeft en die van iso-octaan 100 is. Een hoog octaangetal maakt duidelijk dat de benzine klopvast is. Het is echter mogelijk dat de klopvastheid van benzine hoger is dan 100. Er zijn namelijk brandstoffen die klopvaster zijn dan de stof iso-octaan.

Verschil tussen benzine en diesel
Diesel is een brandstofmengsel dat heel anders reageert dan benzine. Een benzinemotor is ook anders dan een dieselmotor. Een groot verschil zit in de wijze waarop de brandstof tot ontsteking komt. Dieselbrandstof komt tot ontsteking door zelfontbranding. Deze zelfontbranding ontstaat door druk op het brandstofmengsel en de aanwezigheid van zuurstof. De zelfontbranding zorgt er voor dat er druk ontstaat en de zuiger naar beneden wordt bewogen. Deze lineaire beweging wordt doormiddel van de zuigerstang in een roterende beweging veranderd die er voor zorgt dat de krukas gaat draaien.

Omdat zelfontbranding van het brandstofmengsel van een dieselmotor van cruciaal belang is wordt de zelfontbrandbaarheid van het dieselmengsel duidelijk aangegeven. Dit wordt gedaan doormiddel van het cetaangetal. Bij een benzinemotor komt de brandstof niet doormiddel van zelfontbranding tot ontsteking. In plaats daarvan wordt het mengsel doormiddel van bougies tot ontsteking gebracht. Deze bougies brengen het benzinemengsel doormiddel van bougievonken tot ontsteking. De rest van de werking is vrijwel identiek aan de werking van de dieselmotor, namelijk de zuiger wordt naar beneden gedrukt en brengt de krukas doormiddel van een zuigerstang in beweging.

Wat is het verschil tussen benzine en diesel

Diesel en benzine zijn brandstoffen die worden gebruikt in verbrandingsmotoren. Bij een benzinepomp zijn benzine en diesel de meest voorkomende brandstofmengsels die men kan verkrijgen. Beide brandstoffen zijn koolwaterstofmengels toch kan men geen diesel gebruiken in een benzinemotor en geen benzine in een dieselmotor. Dit zijn namelijk twee verschillende verbrandingsmotoren.

Verschillende verbrandingsmotoren
Een dieselmotor verschilt van een benzinemotor of Ottomotor. Het verschil zit voornamelijk in de manier waarop de brandstof tot ontsteking wordt gebracht. Deze ontsteking is nodig om druk te creëren in de motor zodat de zuiger naar beneden gedrukt kan worden en de zuigerstang de rechtlijnige beweging van de zuiger om kan zetten in een draaiende beweging van de krukas.

Benzinemotoren zijn voorzien van een ontstekingsmechanisme in de vorm van bougies. Deze bougies ontsteken met een vonk het benzinemengsel zodat de gewenste druk ontstaat op de zuiger. Dieselmotoren hebben een dergelijk ontstekingsmechanisme niet omdat het dieselmengsel tot zelfontbranding komt. Dit houdt in dat diesel door de druk of beter gezegd door de compressie tot ontbranding komt. Daarbij dient er uiteraard wel zuurstof aanwezig te zijn.

Octaangetal en cetaangetal
Het dieselmengsel is een ander brandstofmengsel dan het benzinemengsel omdat diesel tot zelfontbranding moet kunnen komen in een dieselmotor. De zelfontbrandbaarheid van diesel wordt aangegeven met het cetaangetal. Het cetaangetal is een referentiegetal waarbij het dieselmengsel wordt vergeleken met hexadecaan. Als het dieselmengsel net zo snel tot zelfontbranding komt als hexadecaan dan krijgt het dieselmengsel een cetaangetal van 100. Meestal heeft diesel een cetaangetal van 50.

Bij benzine gebruikt men het octaangetal om de klopvastheid van het brandstofmengsel aan te duiden. Ook hierbij wordt gebruik gemaakt van referentievloeistoffen. Het gaat inderdaad om meerdere vloeistoffen. Terwijl het dieselmengsel met één vloeistofmengsel (hexadecaan) wordt vergeleken, wordt benzine vergeleken met het makkelijk ontbrandbare n-heptaan en het moeilijk ontbrandbare iso-octaan (2,2,4-trimethylpentaan). De klopvastheid van n-heptaan wordt hierbij op 0 vastgesteld en die van iso-octaan op 100. Binnen deze uitersten wordt uiteindelijk het octaangetal bepaald van het benzinemengsel.

Wat is diesel of dieselolie?

Diesel wordt ook wel dieselolie genoemd. Het is een product dat van aardolie wordt gemaakt en dient als brandstof voor dieselmotoren. Het stofidentificatienummer, UN-nummer of VN-nummer is 1202. De naam diesel is afgeleid van de uitvinder van de dieselmotor, dat was namelijk Rudolf Diesel.

Men kan gasolie onderverdelen in laagzwavelige en hoogzwavelige gasolie.  Deze indeling gebruikt men als aanduiding voor het Parts per million (ppm) zwavel dat aanwezig is in de gasolie. Men gebruikt de naam diesel voor laagzwavelige gasolie. Naast gasolie kan men ook uit steenkool diesel produceren. Men verkrijgt diesel uit steenkool doormiddel van het Fischer-Tropschproces.

Hoe komt diesel tot ontbranding
Diesel is een brandstof die vanzelf tot ontbranding komt als er druk wordt uitgeoefend op de stof en er zuurstof aanwezig is. Deze factoren zijn ook aanwezig in de verbrandingsruimte in dieselmotoren op het moment dat men de diesel in de motor inspuit. Het is belangrijk dat het dieselmengsel op het juiste moment tijdens de slagen van de cilinder tot ontbranding komt anders gaat op den duur de motor stuk. Het moment van ontbranding heeft te maken met het dieselmengsel.

Cetaangetal
Diesel is een brandstof die doormiddel van zelfontbranding druk kan uitoefenen op een cilinder. De mate van de zelfontbranding wordt aangegeven in een cetaangetal. Dit getal geeft aan wat de kwaliteit is van de dieselbrandstof. Een laag cetaangetal maakt duidelijk dat de dieselbrandstof traag tot zelfontbranding komt en een hoof cetaangetal maakt duidelijk dat het dieselmengsel zeer snel tot zelfontbranding zal komen.  Als het mengsel geheel niet tot zelfontbranding komt is het cetaangetal zo laag dat het brandstofmengsel geheel niet geschikt is voor de motor.

Er zijn verschillende soorten diesel net zoals er ook verschillende soorten benzine zijn. De verschillende soorten zijn afhankelijk van de herkomst, het cetaangetal en de viscositeit (vloeibaarheid). Normale diesel heeft een cetaangetal van rond de 50. Dit is diesel die over het algemeen als brandstof wordt gebruikt voor voertuigen in het wegverkeer en landbouwverkeer. Er is echter ook biodiesel die geheel of gedeeltelijk is gemaakt van plantaardige olie of van dierlijke vetten. Deze diesel heeft een cetaangetal van 70 tot 100.

Verschil tussen diesel en benzine
Benzine en diesel zijn beide koolwaterstofmengels die worden gebruikt in verbrandingsmotoren. Deze brandstofmengsels komen echter op een verschillende manier tot ontsteking. Dat is de kern van het verschil tussen diesel en benzine. Benzine wordt gebruikt als brandstofmengsel voor een benzinemotor of Ottomotor. Deze brandstof komt tot ontsteking door een vonk van een bougie.

Bij dieselmotoren wordt een dergelijk ontstekingsmechanisme niet gebruikt en ontbrand de brandstof doormiddel van druk/ compressie en de aanwezigheid van zuurstof. Er is bij diesel dus sprake van zelfontbranding. Bij diesel wordt gebruik gemaakt van een cetaangetal om de zelfontbrandbaarheid aan te duiden van het mengsel terwijl bij benzine gebruik wordt gemaakt van een octaangetal om de klopvastheid mee aan te duiden.

Wat is kippengaas en waar wordt kippengaas voor gebruikt?

Kippengaas is een benaming die wordt gebruikt voor dunne flexibele gaasnetten. Kippengaas is meestal verzinkt. Dit houdt in dat er een dun laagje zink over het stalen net heen aangebracht is. Door deze laag zink is het gaas beter bescherming tegen corrosie. Kippengaas bevat gaten in de vorm van zeskanten. De draden waaruit het gaasnetwerk bestaat zijn behoorlijk dun, maximaal 1 millimeter.

Toepassingen voor kippengaas
Kippengaas werd en wordt onder andere gebuikt voor de bouw van kippenhokken of afrasteringen voor kleine dieren zoals konijnen en cavia’s. Een afrastering voor bijvoorbeeld kippen noemt men ook wel een kippenren. Daarnaast wordt kippengaas ook wel gebruikt voor andere soorten omheiningen bijvoorbeeld om planten of bomen heen zodat deze beschermd zijn tegen dieren die de flora kunnen beschadigen.

Overige toepassingen
Meestal maakt men bij het plaatsen van een afrastering ook gebruik van paaltjes die van hout, metaal of kunststof zijn gemaakt. Daaraan bevestigd men het kippengaas met bijvoorbeeld spijkers of krammen. Kippengaas gebruikt men soms ook wel als eenvoudige wapening in constructies van beton. Maar officieel is kippengaas daarvoor te dun en te zwak. Daarom wordt kippengaas zeker niet op de bouw gebruikt als wapening. Men kan meer denken aan eenvoudige kleine wapeningen voor het plaatsen van funderingen van tuinhekjes en andere constructies die niet veel belast worden.

Creatief
Verder wordt kippengaas nog in talrijke creatieve knutselprojecten gebruikt. hierbij kan men denken aan grote feestwagens met papier-maché figuren er op. Het kippengaas wordt voor de objecten dikwijls als vormgevend materiaal gebruikt. Men kan met het kippengaas dan de vorm bepalen om deze vervolgens met papier-maché te overplakken.